84. Konkurs Szopek Krakowskich 2026

Zgłoszenia do Konkursu przyjmowane są wyłącznie w formie elektronicznej, za pośrednictwem formularza online dostępnego na stronie internetowej: www.szopki.muzeumkrakowa.pl.

Formularz będzie aktywny od 1.11.2026 r. do 30.11.2026 r. włącznie, do godziny 23:59.

3 grudnia 2026 r.
godz. 10:00–12:00 – składanie szopek pod pomnikiem Adama Mickiewicza na Rynku Głównym w Krakowie
godz. 12:00 – korowód szopek wokół Rynku Głównego, następnie przeniesienie prac do Pałacu Krzysztofory (do godziny 14:00)

6 grudnia 2026 r.
Ogłoszenie wyników w kategoriach dorosłych, młodzieżowych oraz Szopki OFF na stronie www.muzeumkrakowa.pl 

9 grudnia 2026 r.
Otwarcie  Pokonkursowej Wystawy Szopek Krakowskich po 84. Konkursie
             
13 grudnia 2026 r.
Ogłoszenie wyników w kategoriach szkolnej, dziecięcych i rodzinnej na stronie www.muzeumkrakowa.pl 

Pokonkursowa Wystawa Szopek Krakowskich po 84. Konkursie potrwa od 9 grudnia 2026 r. do 28 lutego 2027 r.

Szopka krakowska stanowi ewenement na światową skalę. Scena Bożego Narodzenia została w niej przeniesiona z Betlejem w scenerię zabytkowej architektury Krakowa. Szopka krakowska to smukła, wielopoziomowa, wieżowa, bogato zdobiona budowla i konstruowana z lekkich, nietrwałych materiałów. Charakteryzuje się nagromadzeniem zminiaturyzowanych elementów zabytkowej architektury Krakowa, fantazyjnie przetworzonych i połączonych w oryginalną całość. Tradycja ta narodziła się w dziewiętnastowiecznym Krakowie i wyróżnia się na tle podobnych zjawisk nie tylko w Europie, ale i na całym świecie.

Konkurs Szopek Krakowskich został zainicjowany w 1937 roku przez dra Jerzego Dobrzyckiego i jest rokrocznie organizowany przez Muzeum Krakowa. Od lat 60. XX wieku konkurs odbywa się tradycyjnie w pierwszy czwartek grudnia (w 2026 r. będzie to 3 grudnia) i rozpoczyna się przeglądem szopek ustawionych pod pomnikiem Adama Mickiewicza na Rynku Głównym w Krakowie. Wyniki w kategoriach dorosłych, młodzieżowych oraz Szopka OFF ogłaszane są w najbliższą niedzielę po pierwszym czwartku grudnia, która w 2026 roku przypadnie 6 grudnia. Laureatów w kategoriach szkolnej, dziecięcych i rodzinnej poznamy natomiast w niedzielę 13 grudnia 2026 roku.

Na wystawie pokonkursowej prezentowane będą wszystkie prace zgłoszone do konkursu. Ekspozycję będzie można oglądać od 9 grudnia 2026 roku do 28 lutego 2027 roku w Pałacu Krzysztofory (Rynek Główny 35).

Zobaczymy nie tylko zachwycające dzieła, lecz także zajrzymy za kulisy powstawania niektórych z nich. Prezentujemy na wystawie fotoreportaże wykonane w pracowniach szopkarek i szopkarzy. Fotografie powstały w ramach projektu „Living Heritage Journeys”, dofinansowanego ze środków Unii Europejskiej w ramach programu Kreatywna Europa.

Muzeum Krakowa realizuje liczne działania, służące upowszechnianiu, ochronie, dokumentowaniu i popularyzacji szopkarstwa krakowskiego jako zjawiska niematerialnego dziedzictwa kulturowego. O wyjątkowości tej tradycji świadczy wpisanie jej na Krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego w 2014 roku oraz umieszczenie jej, jako pierwszego wpisu z Polski, na Liście reprezentatywnej niematerialnego dziedzictwa kulturowego ludzkości UNESCO (2018). Co znamienne, twórcy szopek czerpią inspiracje z zabytków historycznego centrum Krakowa, którego Stare Miasto zostało w 1978 roku wpisane na Listę światowego dziedzictwa UNESCO.

Podstawowym celem Konkursu Szopek Krakowskich oraz Wystawy Pokonkursowej jest tworzenie przestrzeni otwartej, przyjaznej i dostępnej dla jak najszerszego grona odbiorców. Muzeum Krakowa, przygotowując program wydarzeń towarzyszących wystawie i konkursowi dąży do przeciwdziałania wszelkim formom wykluczenia, w tym komunikacyjnemu, edukacyjnemu i społecznemu. Różnorodność proponowanych działań sprawia, że każdy może znaleźć coś dla siebie, niezależnie od wieku, doświadczeń czy potrzeb.

Rozbudowana oferta warsztatów szopkarskich została w ostatnich latach poszerzona o działania przeznaczone dla osób z niepełnosprawnościami. Muzeum Krakowa konsekwentnie rozwija narzędzia i metody pozwalające udostępniać tradycję szopkarstwa krakowskiego różnorodnym grupom odbiorców, niezależnie od ich potrzeb i możliwości. W działaniach edukacyjnych wykorzystywane są m.in. tyflografiki przedstawiające elementy szopki krakowskiej, wyposażone w wypukłe kody QR umożliwiające odsłuchiwanie opisów, a także specjalnie przygotowana dotykowa szopka wykonana przez profesjonalnego szopkarza. Dzięki wsparciu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego powstały zestawy symboli komunikacji alternatywnej i wspomagającej (AAC), opracowane we współpracy ze specjalistami. Materiały te pozwalają przybliżyć tematykę szopkarstwa osobom niewerbalnym, z niepełnosprawnością intelektualną oraz osobom doświadczającym różnego rodzaju trudności komunikacyjnych.

W tym roku pojawiają się również nowe pomoce sensoryczne: profesjonalna szopkarka wykonała zestaw drewnianych figurek dotykowych, które pozwalają poznawać świat szopki krakowskiej poprzez zmysł dotyku. Tego typu eksponaty stanowią dziś jedno z najskuteczniejszych narzędzi muzealnej inkluzji, wspierając nie tylko osoby z dysfunkcjami wzroku, lecz także osoby w spektrum autyzmu oraz wszystkich odbiorców uczących się poprzez doświadczenie. Dodatkowo na wystawie pokonkursowej udostępniamy interaktywną tablicę magnetyczną, pozwalającą ułożyć własną szopkę z elementów o zróżnicowanej fakturze, opisanych również alfabetem Braille’a.

Muzeum Krakowa we współpracy z Krakowskim Biurem Festiwalowym promuje krakowskie szopkarstwo poprzez prezentację kilkudziesięciu szopek w przestrzeni miejskiej.