SZKOŁY PODSTAWOWE — KL. IV-VIII

• W POGONI ZA KRZYSZTOFORSKIM KOGUTEM

Zwiedzanie z elementami questingu dla uczniów klas IV–V
Czas trwania: 90 minut

• edukacja regionalna

Czy wiecie, że Pałac Krzysztofory ma swojego ducha? Co więcej, z naszą rezydencją związana jest pewna legenda. Pojawia się w niej tajemniczy kogut, który na końcu okaże się… Ciii, tego sekretu nie zdradzimy. W trakcie zajęć ruszymy śladem koguta ukrywającego się w krzysztoforskich piwnicach. Zostawi nam on zagadki w postaci questingu, które w trakcie zwiedzania będziemy wspólnie rozwiązywać. Co odkryjemy w krzysztoforskich czeluściach? Czy spotkamy Czarną Damę przechadzającą się po sali balowej? Tego wszystkiego dowiemy się podczas wspólnego zwiedzania. Serdecznie zapraszamy!
Słowa kluczowe: questing, zagadki i łamigłówki, legendy

• MOJA WŁASNA ŚWIĄTYNIA MUZ, CZYLI WARSZTATY MUZEALNICZE

Warsztaty edukacyjne
Czas trwania: 90 minut

• edukacja artystyczna
• edukacja historyczna

Co się robi w muzeum? Czym jest zabytek? Co można zobaczyć na wystawie? Czy przedmiotów pokazanych w muzeum można dotykać? Podczas zajęć poszukamy odpowiedzi na te pytania. Zaczniemy od spaceru po wystawie, gdzie przyjrzymy się elementom składowym ekspozycji (gabloty z zabytkami, podpisy) oraz sposobom ich aranżacji. Następnie wcielimy się w role muzealników i spróbujemy przygotować własne wystawy, do czego wykorzystamy kopie zabytków oraz pudełka, które posłużą nam jako ekspozytory. Uczestnicy będą musieli sami wymyślić tytuł wystawy, zrobić podpisy do zabytków (lub je narysować) oraz oprowadzić po ekspozycji pozostałe osoby (starsze dzieci). Podczas zajęć przewidziana jest wizyta na wystawie stałej Kraków od początku, bez końca.
Słowa kluczowe: ekspozycja, eksponat, kolekcja, praca w muzeum, muzealnik

• LEGENDY I ZWYCZAJE KRAKOWSKIE

Warsztaty teatralno-plastyczne dla uczniów klas IV–V
Czas trwania: 90 minut

• edukacja regionalna
• edukacja historyczna
  

Niewyjaśnione zjawiska, sploty tajemniczych zdarzeń i postaci, niezwykłe miejsca – wszystko to bierze swój początek w najodleglejszych, legendarnych początkach prastarego Krakowa. Warsztaty wprowadzają w bogaty świat legend i zwyczajów krakowskich, które tworzą magiczny obraz miasta. Podczas zajęć dzieci w aktywny i twórczy sposób uczestniczą w scenkach teatralnych. W drugiej części warsztatów, w zależności od preferencji nauczyciela, wykonują prace plastyczne lub zwiedzają wybrane sale wystawy stałej Kraków od początku, bez końca (te, które dotyczą legend).
Słowa kluczowe: legendy, tradycje, teatr, prawda i fikcja

• ABC FECHTUNKU, CZYLI JAK KIEDYŚ WOJOWANO

Warsztaty bronioznawcze z zajęciami ruchowymi dla uczniów klas IV–VI
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
  

Broń biała od zarania dziejów jest podstawowym narzędziem prowadzenia walki. Podczas warsztatów uczestnicy poznają historię, użycie i przeznaczenie poszczególnych przykładów broni od średniowiecza po powstanie kościuszkowskie oraz jaką rolę spełniał Kraków w trakcie konfliktów zbrojnych. Dla lepszego utrwalenia nabytej wiedzy uczniowie będą mogli dotknąć prezentowanych eksponatów oraz wziąć udział w ćwiczeniach, które przybliżą specyfikę posługiwania się bronią białą, czyli fechtunku.
Słowa kluczowe: broń biała, fechtunek, ćwiczenia fizyczne

• LOKUJEMY ŚREDNIOWIECZNE MIASTO

Warsztaty edukacyjne
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
  

Na wystawie Kraków od początku, bez końca uczestnicy zajęć zobaczą, jak wyglądał Kraków przed Wielką Lokacją 1257 roku i co się w nim zmieniło w jej wyniku. Oglądając faksymile aktu lokacyjnego, poznają jego najważniejsze postanowienia. Porównując plan Krakowa, Kazimierza i Kleparza, wskażą wspólne elementy, niezbędne dla średniowiecznego miasta lokowanego na prawie magdeburskim (rynek, farę miejską, ratusz i kramy) oraz role, jakie pełniły. Uzbrojeni w tę wiedzę uczestnicy zaprojektują – za pomocą drewnianych klocków – własne średniowieczne miasto.
Słowa kluczowe: Kraków w średniowieczu, lokacja, Bolesław Wstydliwy, Rynek Główny

• SĄDY, KARY I… NIECNE ZAMIARY
  MAGDEBURSKI WYMIAR SPRAWIEDLIWOŚCI I JEGO ECHA W POLSCE

Spacer miejski
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna

W średniowiecznym Krakowie, tak jak w innych lokowanych na prawie niemieckim miastach, obowiązywały określone zasady prawne, które przedstawimy w trakcie lekcji. Ukazana zostanie rola i kompetencje ławy miejskiej jako głównego organu sądownictwa średniowiecznego. Omówimy rodzaje dawnych kar i tortur stosowanych przez kata oraz używane przez niego narzędzia. Nie zabraknie również charakterystyki miejskich publicznych urządzeń penitencjarnych, takich jak szubienica, pręgierz czy dyby. Elementem zajęć jest także spacer po Rynku Głównym w poszukiwaniu miejsc, w których dawniej publicznie wymierzano kary.
Słowa kluczowe: prawo magdeburskie, ratusz, ława miejska, kat, kuny, pręgierz

• OBYWATEL CZY MIESZKANIEC, CZYLI JAK SIĘ KIEDYŚ ŻYŁO W KRAKOWIE

Warsztaty interaktywne dla uczniów klas V–VIII
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
• edukacja społeczno-obywatelska
  

Kraków przez wieki był miastem stołecznym, siedzibą królów, a jednocześnie miejscem skupiającym rzesze ludzi z całej Europy. Zróżnicowana społeczność miasta pełniła konkretne role oraz miała różne prawa i obowiązki. Podczas zwiedzania wystawy uczestnicy poznają historię ratusza – centralnego punktu na mapie Krakowa – oraz funkcje, jakie spełniał. Dowiedzą się również, kim byli ludzie sprawujący w mieście władzę. Poznają także dzieje państwa z perspektywy miasta i jego mieszkańców, od czasów średniowiecza po utratę niepodległości. Zwieńczeniem zajęć są warsztaty, podczas których uczniowie staną przed decyzjami analogicznymi do tych, przed jakimi stali nasi przodkowie, a następnie poznają ich historyczne skutki.
Słowa kluczowe: mieszczanie, patrycjat, pospólstwo, plebs, ratusz, samorząd, rada miasta, burmistrz

• W RYCERSKIEJ I MIEJSKIEJ ZBROJOWNI

Lekcja muzealna
Czas trwania: 60 minut

• edukacja historyczna
  

Historię broni białej znamy głównie z perspektywy jej użytkowników. W trakcie warsztatów spojrzymy na nią z perspektywy wytwórców i przeniesiemy się do warsztatów rzemieślników, którzy ją wykonywali. Dowiemy się, dlaczego w mieście powstawały cechy, jak miecznicy wytwarzali broń sieczną, a płatnerze – zbroje. Uczestnicy będą mieli możliwość sami chwycić za miecz i szablę oraz przywdziać hełmy, doświadczając na własnej skórze ich wagi. Dowiemy się także, kto z tej broni korzystał, odpowiadał za obronę miasta i że niekoniecznie byli to rycerze.
Słowa kluczowe: rycerstwo i mieszczaństwo, cechy rzemieślnicze, obronność miejska

• KRAKÓW – PRZYSTANEK NIEPODLEGŁOŚĆ

Lekcja muzealna dla uczniów klas VI–VIII
Czas trwania: 60 minut

• edukacja historyczna
  

Podczas zajęć uczestnicy poznają zrywy niepodległościowe w kontekście Krakowa – od czasów insurekcji kościuszkowskiej do odzyskania niepodległości w 1918 roku. Przywołamy wydarzenia z czasów powstania kościuszkowskiego, Księstwa Warszawskiego, powstań listopadowego i krakowskiego, Wiosny Ludów, powstania styczniowego oraz wydarzenia z lat 1914–1918. Uczestnicy będą mieli okazję zapoznać się z dawnym umundurowaniem wojskowym oraz zabytkami z epoki oraz zwiedzić wybrane sale wystawy stałej Kraków od początku, bez końca. Na życzenie nauczyciela lekcja może dotyczyć wybranego wydarzenia z czasów krakowskiej walki o niepodległość.
Słowa kluczowe: niepodległość, insurekcja kościuszkowska, powstania narodowe, umundurowanie

• "POSZLI NASI W BÓJ…"– ŚLADAMI MIEJSC ZWIĄZANYCH Z CZYNEM NIEPODLEGŁOŚCIOWYM W KRAKOWIE W LATACH 1914–1918

Spacer edukacyjny
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
• edukacja regionalna
  

Na mapie współczesnego Krakowa można odnaleźć wiele miejsc związanych z czynem niepodległościowym Polaków walczących o wolność w latach I wojny światowej. To z krakowskich Oleandrów wyruszyła I Kompania Kadrowa, rozpoczynając tym samym polski czyn niepodległościowy w tym wielkim konflikcie zbrojnym. I to właśnie Kraków był pierwszym wyzwolonym miastem na ziemiach polskich. Podczas spaceru poznamy najważniejsze miejsca związane z czynem niepodległościowym w Krakowie w latach 1914–1918, w tym: Pałac Krzysztofory, Wieżę Ratuszową, Drzewo Wolności, Magistrat (Pałac Wielopolskich), ul. Oleandry.
Słowa kluczowe: strzelcy, Oleandry, legiony, Józef Piłsudski, Antoni Stawarz, wyzwolenie Krakowa

• Z WIZYTĄ W DAWNYM KRAKOWSKIM RATUSZU 

Zwiedzanie z elementami questingu dla uczniów klas IV–V
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna

Wieża Ratuszowa to obok Sukiennic i Kościoła Mariackiego najbardziej znany symbol Krakowa. Nie wszyscy jednak wiedzą, że jest ona pozostałością po dawnej siedzibie władz miejskich, tj. krakowskim ratuszu. W trakcie oprowadzania odkryjemy na podstawie przygotowanych łamigłówek, gdzie budowniczowie wieży zostawili po sobie znaki i odszyfrujemy ich znaczenie. Dowiemy się również, kto poza królem mógł się posługiwać berłem i w jakich okolicznościach go używał. Zastanowimy się także, jakie związki łączyły kata z budynkiem ratusza i czy był on jego częstym gościem. Postaramy się policzyć schody, które trzeba pokonać, żeby móc rozkoszować się panoramą widoczną z najwyższego piętra wieży.
Słowa kluczowe: władza w mieście, ratusz miejski, burmistrz, rajcy, prawo magdeburskie

• POGROMCY LEGEND, CZYLI RÓŻNICA MIĘDZY BUJDĄ A HISTORIĄ WERYFIKACJA ELEMENTÓW HISTORYCZNYCH W KRAKOWSKICH LEGENDACH

Lekcja interaktywna dla uczniów klas IV–VI
Czas trwania: 60–75 minut

• edukacja historyczna
• edukacja regionalna
  

Na zajęciach dzieci poznają trzy krakowskie legendy: o księciu Kraku, o hejnale z wieży Kościoła Mariackiego i o dwóch braciach. Spotkają się ze Smokiem Wawelskim, odwiedzą osadę przed najazdem tatarskim i usłyszą pierwszą krakowską opowieść kryminalną. Niczym detektywi postarają się odszukać we wszystkich opowieściach „ziarnko prawdy”. Efekty poszukiwań mogą się okazać zaskakujące!
Słowa kluczowe: legendy, Smok Wawelski, najazd tatarski, hejnał, Kościół Mariacki

• DZIEŃ JAK CO DZIEŃ ŻYCIE CODZIENNE W ŚREDNIOWIECZNYM KRAKOWIE

Lekcja interaktywna
Czas trwania: 90 minut
Uwaga: zajęcia dostępne również w języku angielskim.

• edukacja historyczna
  

Podczas podróży w czasie po średniowiecznym rynku krakowskim uczestnicy dowiedzą się między innymi o modowych trendach, za którymi podążali ówcześni mieszczanie, i poznają sekrety ich jadłospisów. Zapoznają się także z meandrami systemu miar i wag obowiązującego średniowiecznych kupców. Wśród pochodzących sprzed wieków artefaktów uczniowie rozpoznają przedmioty codziennego użytku znane nam w XXI wieku.
Słowa kluczowe: życie codzienne w średniowieczu, osada, lokacja, rynek, religia, miary i wagi, handel, rzemiosło

• W WARSZTACIE MISTRZA OPOWIEŚĆ O KRAKOWSKICH RZEMIEŚLNIKACH

Lekcja interaktywna
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
• edukacja artystyczna
  

Co to jest majstersztyk? Kim byli iglarze, a czym zajmowali się paśnicy? Zapraszamy na zajęcia poświęcone dawnym rzemiosłom i rzemieślnikom. W czasie lekcji przeniesiemy się do barwnego i gwarnego średniowiecznego Krakowa, aby przyjrzeć się życiu i pracy dawnych rękodzielników. Uczestnicy poznają dawne zawody, z których część już nie istnieje, zgłębią tajniki produkcji, a na koniec będą mogli wcielić się w jednego z rzemieślników i zaprojektować dla siebie… Ale to zdradzimy już podczas zajęć.
Słowa kluczowe: średniowieczne miasto, rzemiosło, rzemieślnik, handel, cech

• ŚRENIOWIECZNE WIERZENIEA I PRZESĄDY

Lekcja interaktywna
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
  

Znamy dobrze mitologię Greków, Rzymian czy Egipcjan. A co z naszymi przodkami Słowianami? Zapraszamy na interaktywną lekcję na wystawie stałej opowiadającą o dawnych słowiańskich bogach, średniowiecznym chrześcijaństwie, okołoświątecznych tradycjach i przesądach, które bardzo często towarzyszą nam do dziś. Dowiemy się, skąd się wzięły niektóre ze zwyczajów kultywowanych w naszych domach przy okazji Bożego Narodzenia, Wielkiejnocy i innych świąt oraz jak stare mają one korzenie. Momentami poczujemy gęsią skórkę, innym razem rozbawi nas pomysłowość naszych przodków w wyjaśnianiu świata bez pomocy nauki. Dowiemy się też, jak dawne wierzenia pomagały w radzeniu sobie z codziennymi sprawami i zjawiskami niewytłumaczalnymi.
Słowa kluczowe: dawne wierzenia, bogowie, mity, legendy, przesądy, chrześcijaństwo

• JAK POWSTYAŁ KRAKOWSKI RYNEK

Lekcja interaktywna
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
• edukacja regionalna

Kraków to modelowe wręcz miasto średniowieczne, a Rynek Główny to jeden z największych średniowiecznych placów Europy. Zajęcia pozwolą uczniom zrozumieć, na czym polegały i jakie zmiany w funkcjonowaniu miejskiego organizmu spowodowały lokacja Krakowa na prawie magdeburskim i wytyczenie tego jakże szczególnego placu miasta. Poznamy więc układ urbanistyczny i najważniejsze zabytki średniowiecznej metropolii – zarówno te istniejące, jak i te, których już dawno nie ma – oraz zasady prawne regulujące życie miasta. Zagłębimy się w sprawy handlowe, w tym meandry dawnego systemu miar i wag. Przyjrzymy się miejskiej wytwórczości rzemieślniczej i zasadom jej organizacji. Poznamy też średniowiecznych mieszkańców: dowiemy się, czym się zajmowali oraz jakie mieli prawa i obowiązki.
Słowa kluczowe: średniowieczne miasto, lokacja, Rynek Główny, prawo magdeburskie

• SZLAKIEM OBROŃCÓW KRAKOWA

Spacer edukacyjny
Czas trwania: 60 minut

• edukacja historyczna
• edukacja regionalna
  

Podczas spaceru uczestnicy poznają otoczenie i historię średniowiecznych obwarowań miasta Krakowa, zabytków wpisanych na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Zwiedzają Barbakan, perłę architektury obronnej: wchodzą do wnętrza jego machikuł, a na przykładzie Mostu Kleparskiego poznają też działanie mostu zwodzonego. Następnie wspinają się na mury miejskie, gdzie zwiedzają wnętrze Baszty Pasamoników, kaplicę w Bramie Floriańskiej oraz ganki staży miejskiej.
Słowa kluczowe: średniowiecze, obronność miejska, fortyfikacje, Barbakan, bramy i mury miejskie

• ZIELONE DZIEDZICTWO
  ROŚLINY W TRADYCJI I KULTURZE MIASTA

Spacer edukacyjny z elementami warsztatowymi
Czas trwania: 90–120 minut
Uwaga: zajęcia są prowadzone w okresie od wiosny do jesieni.

• edukacja przyrodnicza i ekologiczna
• edukacja regionalna

Podczas spotkania uczniowie poznają znaczenie roślin w kulturze i obrzędach dorocznych oraz tradycjach rodzinnych. Omawiane są dawne i współczesne zwyczaje związane z wykorzystaniem roślin – m.in. tworzenie bukietów zielnych, wianków oraz zbieranie naturalnych materiałów, takich jak zioła, kasztany, kamienie czy grzyby. Spacer prowadzi przez wybrane przyrodnicze enklawy miasta, które mają znaczenie kulturowe, historyczne lub legendowe. Uczniowie dowiadują się, jak natura była i jest obecna w przestrzeni miejskiej oraz jak wpływa na lokalne opowieści i tradycje. W trakcie zajęć realizowane są krótkie zadania i obserwacje terenowe, które pomagają rozwijać umiejętność rozpoznawania roślin oraz dostrzegania ich roli w środowisku miejskim. Uczestnicy poznają zastosowanie ziół i owoców w medycynie i kuchni, w tym podstawy ludowej fitoterapii oraz etnobotaniki (czyli wiedzy o relacji człowieka z roślinami w kulturze), a także zaznajamiają się z wybranymi regionalnymi nazwami roślin, co pozwala lepiej zrozumieć lokalne dziedzictwo językowe. Spacer jest częścią cyklu Magiczna siła rośliny realizowanego w ramach programu FEnIKS.
Słowa kluczowe: rośliny w kulturze, zioła i tradycje ludowe, edukacja terenowa, przyroda w mieście, etnobotanika

• CO MÓWIĄ O NAS PAMIĄTKI RODZINNE?

Warsztaty edukacyjne dla uczniów klas IV–VI
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna

Jakie pamiątki rodzinne skrywa Twój dom? Co potrafią o Tobie opowiedzieć? Jaką wartość mają dla Ciebie i twoich bliskich? Czy potrafisz nazwać osoby na rodzinnych zdjęciach? Jak opisać i jak przechowywać zdjęcia? Uczestnicy warsztatów poznają wojenne losy Teresy Macak, pseudonim Skierka, harcerki konspiracyjnej organizacji Szarych Szeregów i Henryka Mellera, „papierosiarza” z Dworca Głównego w Krakowie. Razem odkryjemy tajemnice zapisane w relacjach świadków i dawnych zdjęciach, pamiętając, że często informacje, które można z nich odczytać, odsłaniają tylko niewielką część prawdy. Celem warsztatów jest rozbudzenie szacunku do rodzinnych pamiątek oraz podkreślenie ich kluczowego znaczenia dla naszej tożsamości i pamięci o przeszłości.
Słowa kluczowe: pamiątki rodzinne, źródła historyczne, dzieciństwo w czasie wojny, życie codzienne, harcerstwo w okresie II wojny światowej

• SZARE KSIĘGI
  DYLEMATY MORALNE, POSTAWY I WYBORY MIESZKAŃCÓW KRAKOWA W OKRESIE NIEMIECKIEJ OKUPACJI

Warsztaty edukacyjne dla uczniów klas VI–VIII
Czas trwania: 90 minut
Uwaga: zajęcia dostępne również w języku angielskim.

• edukacja historyczna
• edukacja społeczno-obywatelska
  

Obok instalacji nazwanej Salą wyborów na wystawie Kraków – czas okupacji 1939–1945 umieszczono tzw. białą i czarną księgę. Na ekranach monitorów wyświetlane są przykłady postaw bohaterskich, a także zasługujących na potępienie. Są to jednak postawy skrajne, przejawiane przez stosunkowo niewielką procentowo część społeczeństwa. A co z resztą mieszkańców wojennego Krakowa? Codziennie dokonywali wyborów, od których zależało życie ich oraz ich bliskich, skupiając się na przetrwaniu w warunkach narzuconych przez niemieckiego okupanta. Poprzez konkretne historie Krakowian pokazujemy, że świat nie jest wyłącznie czarno-biały, a postawy i zachowania tej samej jednostki mogą się różnić w zależności od wielu czynników. W trakcie warsztatów uczestnicy nie tylko poznają realia Krakowa w czasie wojny, ale też uczą się formułowania wypowiedzi i argumentowania.
Słowa kluczowe: niemiecka okupacja, Generalne Gubernatorstwo, postawy społeczne, jednostka wobec totalitaryzmu

• AKTY WALKI, AKTY ODWAGI, AKTY OPORU
  LOSY KRAKOWIAN W CYWILNYCH I ZBROJNYCH STRUKTURACH POLSKIEGO PAŃSTWA PODZIEMNEGO

Warsztaty w przestrzeni wystawy Kraków – czas okupacji 1939–1945 dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
• edukacja społeczno-obywatelska
  

Celem warsztatów jest popularyzacja wiedzy historycznej, ze szczególnym uwzględnieniem losów ludzi tworzących fenomen Polskiego Państwa Podziemnego (PPP) w Krakowie. Zajęcia mają na celu zaprezentowanie historii PPP, które powstało w sposób naturalny na skutek oddolnej inicjatywy osób zaangażowanych przez całe swoje życie w pracę społeczną i polityczną. Działające w wyjątkowych warunkach konspiracyjne państwo było przejawem społeczeństwa obywatelskiego, zjawiska, które współcześnie jest analizowane w szkołach, na uczelniach oraz przez liczne organizacje społeczne. Fenomen oporu Polaków w trakcie niemieckiej okupacji stanowi obecnie wzór i cenną lekcję na temat patriotyzmu i budowy świadomego, nowoczesnego społeczeństwa obywatelskiego. Uczestnicy warsztatów zastanowią się, jak – z uporu i bohaterstwa Polaków w okresie wojny – mogą dzisiaj czerpać inspiracje do budowy silnego państwa i narodu.
Słowa kluczowe: II wojna światowa w Krakowie, Generalne Gubernatorstwo, Polskie Państwo Podziemne, Armia Krajowa, konspiracja

• „NAS JUŻ NIE MA, JUŻ NIE ISTNIEJEMY”
  ZAGŁADA ŻYDÓW W GENERALNYM GUBERNATORSTWIE

Warsztaty edukacyjne dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 90–120 minut
Uwaga: zajęcia dostępne również w języku angielskim.

• edukacja historyczna
• edukacja społeczno-obywatelska
  

Celem warsztatów jest przybliżenie zagadnienia Zagłady polskich Żydów w ramach tzw. akcji „Reinhardt” na terenie Generalnego Gubernatorstwa. Punktem wyjścia do omówienia tematu będą polityka III Rzeszy wobec Żydów w latach 1933–1939 oraz losy żydowskich mieszkańców Krakowa w trakcie niemieckiej okupacji w latach 1939–1945, z szerszym kontekstem wydarzeń w Polsce. Podczas zajęć prześledzony zostanie proces Zagłady – od dyskryminacji słownej, poprzez dyskryminację prawną, kończąc na eksterminacji polskich Żydów w trzech obozach zagłady: w Bełżcu, Sobiborze i Treblince. Poza tematyką historyczną podejmowane będą również kwestie związane z prawami człowieka, dyskryminacją oraz rasizmem we współczesnym świecie.
Słowa kluczowe: Zagłada, ustawy norymberskie, Żydzi w XX wieku, prawa człowieka, dyskryminacja, piramida nienawiści (Allporta)

• W STRONĘ CIEMNOŚCI
  MECHANIZMY I PRZEBIEG LUDOBÓJSTW W EUROPIE W XX I XXI WIEKU

Warsztaty edukacyjne dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 120 minut
Uwaga: zajęcia dostępne również w języku angielskim.

• edukacja historyczna
• edukacja społeczno-obywatelska
  

Zagłada Żydów i zbrodnie wojenne Niemców na Polakach z lat 1939–1945 nie były ostatnimi ludobójstwami, do których doszło w Europie. W późniejszych latach XX i następnie XXI wieku nadal dokonywano masowych mordów na tle narodowym, etnicznym czy religijnym. Podczas warsztatów przyjrzymy się, jakie mechanizmy prowadzą do ludobójstw i zbrodni wojennych, jak działa pamięć o nich oraz dlaczego słowa „Nigdy więcej dla wojen i ludobójstw!” nie były i najpewniej nie będą niczym więcej niż sloganem pozwalającym wypierać traumatyczne wydarzenia, które nie dotyczą nas samych. Poza przykładami z II wojny światowej omówione zostaną konflikty militarne i etniczne na terenie byłej Jugosławii z lat 90. XX wieku, wojna między Rosją a Ukrainą z lat 2014–2026 oraz, w kontekście globalnym, ludobójstwo w Bangladeszu, reżim Czerwonych Khmerów i działania odwetowe Izraela w Strefie Gazy w Palestynie.
Słowa kluczowe: ludobójstwo, Zagłada, prawa człowieka, zbrodnie wojenne, ONZ, teorie Gregory’ego Stantona

• OD GOEBBELSA DO FAKE NEWSÓW I WOJEN INFORMACYJNYCH XXI WIEKU
  ROLA PROPAGANDY I DEZINFORMACJI W OKRESIE II WOJNY ŚWIATOWEJ ORAZ WSPÓŁCZEŚNIE

Warsztaty edukacyjne dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 90 minut
Uwaga: zajęcia dostępne również w języku angielskim.

• edukacja historyczna
• edukacja społeczno-obywatelska
  

Punktem wyjścia do rozważań o propagandzie będą działania niemieckiego Ministerstwa Propagandy i Oświaty kierowanego przez Josepha Goebbelsa w okresie przed i w trakcie II wojny światowej w III Rzeszy. Uczestnicy przyjrzą się mechanizmom dezinformacyjnym oraz sposobom oddziaływania władzy za pomocą czarnej i białej propagandy. Agresywna czarna propaganda stosowana przez reżimy totalitarne zostanie zestawiona i porównana z propagandą demokratycznych państw – takich jak Polska, Izrael, Ukraina czy Stany Zjednoczone. Czy dzisiaj jesteśmy ofiarami propagandy w życiu codziennym i jak się przed tym bronić? Kto (bo nie tylko władza) i jak nami manipuluje? Czym był „Der Stürmer”, a czym jest hasbara i Olgino? Na te pytania spróbujemy odpowiedzieć podczas warsztatów.
Słowa kluczowe: czarna i biała propaganda, populizm, historia II wojny światowej, historia współczesna, inżynieria społeczna, wojny informacyjne, fake newsy

• CODZIENNOŚĆ OKUPOWANEGO KRAKOWA I JEGO MIESZKAŃCÓW

Warsztaty w przestrzeni wystawy Kraków – czas okupacji 1939–1945 dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
  

Warsztaty przybliżają zagadnienia życia codziennego w Krakowie w latach 1939–1945, w trakcie niemieckiej okupacji. Celem zajęć jest pokazanie, jak w tym czasie radzili sobie polscy, żydowscy, ale także niemieccy mieszkańcy miasta oraz zestawienie tych trzech zupełnie różnych perspektyw. Poprzez lokalną mikrohistorię mieszkańców Krakowa uczestnicy dowiedzą się, jak istotny wpływ na życie codzienne miały polityka rasowa okupanta oraz decyzje władz nazistowskich o znaczeniu międzynarodowym. Poznamy emocje, obawy i nadzieje oraz problemy i dylematy dnia codziennego, które dotyczyły mieszkańców okupacyjnego Krakowa.
Słowa kluczowe: życie codzienne w Krakowie w trakcie okupacji, germanizacja miasta, polityka rasowa III Rzeszy, mikrohistoria

• ZWYKLI KRAKOWIANIE – NIEZWYKLI BOHATEROWIE

Warsztaty w przestrzeni wystawy Kraków – czas okupacji 1939–1945 i w sali edukacyjnej dla uczniów klas VI–VIII
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
• edukacja społeczno-obywatelska

Celem warsztatów jest popularyzacja wiedzy historycznej ze szczególnym uwzględnieniem losów wybranych osób, mieszkańców Krakowa w latach 1939–1945. Na zajęciach zostaną przedstawieni Krakowianie, którzy poprzez zorganizowane lub indywidualne formy oporu przeciwstawiali się okupantowi. Uczestnicy zapoznają się z sylwetką m.in. płk. Juliana Filipowicza. Dowiedzą się także, kim byli Jan Jakóbiec, Tadeusz Seweryn czy Stanisław Dobrowolski. Ponadto zostaną zaprezentowane sylwetki krakowskich Sprawiedliwych: Mirosławy Gruszczyńskiej, Marii Nowak, Teresy Dietrich i Marii Kot. Kobiety te przeciwstawiły się zbrodniczym nakazom okupanta i narażały życie swoje oraz swoich bliskich, niosąc pomoc cierpiącym sąsiadom – Żydom. W czasie zajęć przedstawimy również bohaterską i jednocześnie tragiczną historię nastoletnich harcerzy z podgórskiego plutonu „Alicja”. W części warsztatowej uczestnicy odpowiedzą m.in. na pytania, czym są współczesny patriotyzm i postawa obywatelska dzisiaj, a czym były w czasie wojny. Historia każdego z bohaterów warsztatów jest opowieścią o walce o człowieczeństwo i przykładem niezwykłej odwagi.
Słowa kluczowe: patriotyzm, społeczeństwo obywatelskie, Polskie Państwo Podziemne, Sprawiedliwi wśród Narodów Świata, harcerstwo w okresie niemieckiej okupacji

•  ŚLADAMI NIEMIECKIEGO TERRORU W KRAKOWIE

Spacer edukacyjny dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 120 minut

• edukacja historyczna

W trakcie spaceru opowiemy o wybranych miejscach i ofiarach represji, które rozpoczęły się z chwilą wkroczenia wojsk niemieckich do miasta i trwały do ostatnich dni okupacji. Trasa wyprawy biegnie z Placu Jana Nowaka Jeziorańskiego, przez ul. Lubicz, Botaniczną, Grzegórzecką, Starowiślną, Szeroką, Wąską i Bulwar Lotników Alianckich na ul. Lipową 4.
Słowa kluczowe: II wojna światowa w Krakowie, Generalne Gubernatorstwo, polityka terroru, KL Plaszow

• ŚLADAMI OKUPACYJNEJ KONSPIRACJI W KRAKOWIE

Spacer edukacyjny dla uczniów klas VI–VIII
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna

Na trasie wokół Fabryki Schindlera, Placu Bohaterów Getta i Rynku Podgórskiego uczniowie odwiedzą miejsca związane z cywilną i wojskową konspiracją na tym terenie w czasie II wojny światowej. Zobaczą m.in. punkt kontaktowy AK na ówczesnym Placu Zgody i pomnik harcerzy podgórskiego plutonu Grup Szturmowych „Alicja” znajdujący się przy ul. Zamoyskiego 2 (w obejściu Kościoła św. Józefa).
Słowa kluczowe: Armia Krajowa, Polskie Państwo Podziemne, konspiracja, patriotyzm, harcerstwo w okresie II wojny światowej

• WOKÓŁ ULICY LIPOWEJ – OD REKORDU I EMALII DO LIVINNX

Spacer edukacyjny dla uczniów klas VI–VIII
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
• edukacja regionalna

W trakcie spaceru uczestnicy zaznajomią się z historię Zabłocia od drugiej połowy XIX wieku, od czasu powstania pierwszych fabryk, aż po współczesność, czyli epokę postindustrialną. Oprócz nazw zakładów, takich jak Telpod czy Miraculum, poznają losy wybranych właścicieli fabryk. Będą mogli porównać współczesny wygląd Zabłocia z archiwalnymi fotografiami. Centralnym punktem spaceru jest ulica Lipowa i fabryka kierowana niegdyś przez Oskara Schindlera. Uczestnicy spaceru usłyszą historię uratowanych dzięki Schindlerowi Żydów, odnajdą pozostałości po historycznej Deutsche Emailwarenfabrik oraz miejsca upamiętniające alianckich lotników, którzy zginęli, niosąc pomoc walczącej Warszawie.
Słowa kluczowe: Zabłocie, Oskar Schindler, dziedzictwo architektoniczne miasta w XIX, XX i XXI wieku, industrializacja, dzielnice postindustrialne

• ANTYSEMITYZM – JAK SŁOWA TWORZĄ IDEOLOGIE

Warsztaty edukacyjne dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 120 minut

• edukacja historyczna
• edukacja społeczno-obywatelska

Wciąż obecny we współczesnych społeczeństwach antysemityzm jest jedną z najbardziej wyrazistych przyczyn wykluczenia. W latach 30. XX wieku stał się filarem ideologii narodowo-socjalistycznej, która hasła antysemickie wykorzystała w zbrodniczej polityce III Rzeszy. Dlaczego hasła antysemickie otworzyły wtedy drogę do całkowitego wykluczenia milionów ludzi tylko ze względu na ich pozorną odmienność? Na przykładzie ówczesnego antysemityzmu prześledzimy proces, w jakim pozornie nieszkodliwe słowa stają się punktem wyjścia do izolacji, a później także eksterminacji. Sprawdzimy, jak język determinuje nasze myślenie i czy mamy realny wpływ na kształtowanie naszego otoczenia. Celem warsztatów jest pokazanie, jak słowa mogą wpływać na naszą rzeczywistość oraz że wykluczeniu można zapobiegać na wczesnym etapie, biorąc odpowiedzialność za język, jakiego używamy, a od którego często zaczyna się wykluczenie prowadzące do tragedii.
Słowa kluczowe: antysemityzm, wykluczenie, III Rzesza, Adolf Hitler, hejt, język nienawiści, antydyskryminacja

• NA POCZĄTKU BYŁ MUR – POWSTANIE I LIKWIDACJA GETT

Warsztaty edukacyjne dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 120 minut

• edukacja historyczna

Zjawisko izolowania grupy uznawanej za obcą jest bardzo wyraźnym sygnałem alarmowym, ponieważ  może ono prowadzić do prób całkowitego jej usunięcia. Tworzenie gett na okupowanych terenach Polski stanowi wyrazisty przykład izolacji prowadzącej bezpośrednio do eksterminacji. Pierwsze getto powstało w Piotrkowe Trybunalskim, największe w Warszawie, a najdłużej funkcjonujące – w Łodzi. Wyjątkowe znaczenie wśród tego typu ,,dzielnic” miała ta zlokalizowana w stolicy Generalnego Gubernatorstwa, czyli w Krakowie. Podczas warsztatów uczestnicy zapoznają się z ewolucją niemieckiej polityki względem ludności żydowskiej. Stanowi ona przykład piramidy nienawiści, czyli narastającego wykluczenia – to uniwersalny proces, którego świadkami jesteśmy także we współczesnym świecie.
Słowa kluczowe: okupacja, izolacja, getto, Holokaust, wykluczenie, dyskryminacja

• KRAKOWSKIE GETTO

Warsztaty edukacyjne dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
• edukacja społeczno-obywatelska

W trakcie zajęć uczestnicy zapoznają się z relacjami ocalonych z Zagłady krakowskich Żydów oraz z treścią antyżydowskich zarządzeń niemieckich z czasów II wojny światowej. Poprzez historie konkretnych osób dowiedzą się, jakie warunki panowały w getcie krakowskim i w jaki sposób radzono sobie z wymierzonymi w ludność żydowską przepisami. Na podstawie pozyskanej wiedzy uczniowie przeanalizują, jakie prawa nie były przestrzegane w tzw. dzielnicy żydowskiej. Celem zajęć jest pokazanie stosowanej wobec Żydów polityki narastającego wykluczenia, która prowadziła do eksterminacji, oraz sposobów radzenia sobie z prześladowaniami.
Słowa kluczowe: II wojna światowa, getto, dyskryminacja, Zagłada

• AMBASADA WOLNOŚCI – APTEKA POD ORŁEM I TADEUSZ PANKIEWICZ

Warsztaty edukacyjne dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 75 minut

• edukacja historyczna
• edukacja społeczno-obywatelska

Pośród wszechobecnego zagrożenia, strachu i cierpienia na terenie krakowskiego getta istniało miejsce, gdzie solidarność i życzliwość ludzka nie przestały istnieć. W aptece prowadzonej przez Tadeusza Pankiewicza wielu mieszkańców zamkniętej dzielnicy mogło liczyć na pomoc i wsparcie. Poznając historię jedynej apteki działającej na terenie krakowskiego getta oraz relacje świadków, zwrócimy uwagę na stopniowo pogarszające się warunki życia mieszkańców. Poznamy także różne postawy nieżydowskich świadków wobec prześladowanych Żydów. Zastanowimy się, czym jest odwaga, czy każdy z nas musi być odważny i czym faktycznie może być pomoc. Celem warsztatów jest zapoznanie uczestników z historią Apteki pod Orłem i jej pracowników oraz zwrócenie uwagi na możliwe postawy wobec narastającego terroru i zła.
Słowa kluczowe: II wojna światowa w Krakowie, Zagłada, getto krakowskie, Sprawiedliwi wśród Narodów Świata, Tadeusz Pankiewicz, Apteka pod Orłem

• „NAPISAŁEM, CO WIDZIAŁEM, CO CZUŁEM”
  OPROWADZANIE EDUKACYJNE PO WYSTAWIE STAŁEJ

Interaktywne oprowadzanie po wystawie dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 75 minut

• edukacja historyczna

Specjalistyczne oprowadzanie edukatorskie po wystawie stałej, oparte na relacjach właściciela apteki Tadeusza Pankiewicza zawartych w książce Apteka w getcie krakowskim oraz materiałach archiwalnych. Uczestnicy będą mogli odtworzyć atmosferę Apteki pod Orłem na podstawie wspomnień i archiwalnych zdjęć, a także skonfrontować dzisiejszą narrację wystawy z rzeczywistymi wydarzeniami. Ponadto odniesiemy do współczesności wątki oraz obiekty przedstawione na ekspozycji. Celem oprowadzania jest nie tylko poznanie historii miejsca, ale także zaznajomienie się z obiektami, relacjami i archiwaliami na co dzień niedostępnymi dla zwiedzających.
Słowa kluczowe: Zagłada, getto krakowskie, Sprawiedliwi wśród Narodów Świata, Tadeusz Pankiewicz, Apteka pod Orłem, pomoc

• ZA MURAMI KRAKOWSKIEGO GETTA

Spacer edukacyjny dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 120 minut

• edukacja historyczna

Teren krakowskiego getta – dzisiaj stanowiący integralną i niepozorną część Podgórza – był świadkiem niemieckiego okrucieństwa podczas II wojny światowej. Na terenie tzw. żydowskiej dzielnicy mieszkaniowej wciąż znajdują się budynki, które pamiętają tamten czas. Podczas spaceru uczestnicy będą mogli nie tylko poznać historię krakowskiego getta i jego mieszkańców oraz związane z nimi miejsca pamięci.
Słowa kluczowe: II wojna światowa w Krakowie, getto, Zagłada, Podgórze

• JAK LUDZIE LUDZIOM MOGLI ZGOTOWAĆ TAKI LOS?

Warsztaty edukacyjne
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
• edukacja polonistyczna
• edukacja społeczno-obywatelska
  

W oparciu o analizę Baśni o rudowłosych (napisanej specjalnie na potrzeby zajęć przez Małgorzatę Tracz) omówimy problem uprzedzeń i dyskryminacji, a także proces ich powstawania. Uczniowie poznają takie pojęcia, jak: faszyzm, eksterminacja, Holokaust, obóz koncentracyjny. Na zajęciach poruszane są zagadnienia związane z żydowską ludnością Krakowa oraz historią krakowskiego getta. Celem warsztatów jest promowanie zasady tolerancji w życiu społecznym.
Słowa kluczowe: stereotypy, prześladowania, dyskryminacja, tolerancja

• KRAKOWIANIE W RĘKACH GESTAPO

Lekcja muzealna dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 60 minut

• edukacja historyczna
  

Uczniowie poznają działanie systemu niemieckiego terroru wobec Polaków na przykładzie losów aresztowanych przez Gestapo Krakowian, których połączył pobyt w celach przy ul. Pomorskiej. Więziono tu kilka tysięcy osób, pochodzących z najróżniejszych środowisk i najczęściej związanych z działalnością konspiracyjną. Wiele z nich zostało zamęczonych na śmierć podczas brutalnego śledztwa, wiele rozstrzelano na terenie Krakowa, a część wywieziono do obozów koncentracyjnych. Zajęcia rozpoczynają się w celach aresztu Gestapo przy ul. Pomorskiej, gdzie uczniowie zapoznają się z historią tego miejsca. Następnie w sali wykładowej prezentowane są losy kilku osób zatrzymanych i torturowanych na ul. Pomorskiej. Prezentację ilustrują fotografie, które pokazują codzienne życie ofiar z okresu przed ich aresztowaniem.
Słowa kluczowe: Gestapo, terror, konspiracja, Ulica Pomorska, obóz koncentracyjny

• LOS POLAKÓW, NIEMIECKICH WIĘŹNIÓW MONTELUPICH I POMORSKIEJ

Warsztaty z elementami dramy dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 90 minut
edukacja historyczna

Warsztaty koncentrują się wokół zbrodni hitlerowskich w Krakowie, które prezentowane są poprzez losy konkretnych osób aresztowanych i przesłuchiwanych w siedzibie Gestapo przy ul. Pomorskiej oraz w więzieniu przy ul. Montelupich. Istotną rolę odgrywa zindywidualizowanie losów ofiar niemieckiego terroru, ponieważ do uczniów przemawiają nie liczby, daty, fakty, ale losy poszczególnych osób prezentowane na fotografiach, w listach, wspomnieniach i oryginalnych dokumentach z czasów wojny. Zajęcia zawierają elementy dramy, które aktywizują uczniów i wprowadzają do procesu dydaktycznego czynnik emocjonalny.
Słowa kluczowe: II wojna światowa w Krakowie, Gestapo, Ulica Pomorska, Montelupich, obóz koncentracyjny, Auschwitz

• PRZECIWKO WYKLĘTYM – WALKA I PROPAGANDA

Lekcja muzealna dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 60 minut

• edukacja historyczna
  

Lekcja pokaże proces dyskredytowania Polskiego Państwa Podziemnego przez władze komunistyczne po roku 1945. Obejmował on bezwzględne działania jednostek Urzędu Bezpieczeństwa przeciwko konspiracyjnym oddziałom zbrojnym, które postanowiły kontynuować walkę o wolną Polskę. Uczniowie zapoznają się z sytuacją w Polsce po zakończeniu II wojny światowej i losami żołnierzy polskiego podziemia niepodległościowego. Przedstawione zostaną mechanizmy komunistycznej propagandy oraz historia wybranych oddziałów żołnierzy niezłomnych z rejonu Małopolski.
Słowa kluczowe: Polskie Państwo Podziemne, żołnierze wyklęci, UB, NKWD, Montelupich, propaganda, terror

• MÓWIĄCE ULICE, CZYLI STRATY WOJENNE KRAKOWA

Spacer edukacyjny
Czas trwania: 60 minut

• edukacja historyczna

Spacer prowadzi uczestników śladami miejsc związanych z niemiecką okupacją Krakowa w latach 1939–1945. Trasa wiedzie wzdłuż kamienic, które skrywają dramatyczne historie ich mieszkańców – żołnierzy Armii Krajowej, harcerzy Szarych Szeregów, członków Rady Pomocy Żydom „Żegota", duchownych i naukowców. Na dziesięciu przystankach uczniowie poznają biografie i wydarzenia związane z bohaterami opowieści: aresztowania, działalność konspiracyjną i dywersyjną czy przykłady pomocy Żydom. Spacer pokazuje straty miasta zarówno w wymiarze materialnym, jak i ludzkim, często dotyczącym osób w wieku samych uczestników. Zajęcia dają konkretną, lokalną podstawę do refleksji nad omawianymi w szkole zagadnieniami historycznymi i tekstami literackimi o tematyce okupacyjnej. Trasa spaceru wiedzie ulicami: Pomorską, Sienkiewicza, Siemiradzkiego, Łobzowską, Dunajewskiego.
Słowa kluczowe: Generalne Gubernatorstwo, okupacja, konspiracja, polityka terroru, Sonderaktion Krakau, Polskie Państwo Podziemne, Armia Krajowa, „Żegota”, dywersja, Szare Szeregi

• ZBUDUJ Z NAMI NOWĄ HUTĘ

Warsztaty edukacyjne dla uczniów klas IV–VI
Czas trwania: 60–75 minut (do uzgodnienia)

• edukacja historyczna
• edukacja artystyczna

Uczestnicy zapoznają się z podstawowymi zagadnieniami dotyczącymi architektury Nowej Huty, a następnie zbudują makietę własnego miasta z wykorzystaniem wskazówek prowadzącego, wiedzy zdobytej na początku spotkania oraz materiałów przygotowanych przez muzeum. Aby wykonać zadanie, należy podejmować odpowiednie decyzje i współpracować ze sobą, dzieląc się obowiązkami.
Słowa kluczowe: PRL, urbanistyka, projektowanie przestrzenne, Tadeusz Ptaszycki 

• OD WANDY DO SENDZIMIRA, CZYLI KRÓTKA HISTORIA NOWEJ HUTY

Lekcja muzealna dla uczniów klas VI–VIII
Czas trwania: 60–90 minut (do uzgodnienia)

• edukacja historyczna
• edukacja regionalna

Choć zwana „najmłodszą dzielnicą Krakowa”, Nowa Huta wcale nie jest taka młoda. Multimedialne zajęcia pokażą, że dzieje tego terenu nie zaczynają się w 1949 roku, ale w czasach prehistorycznych. Kopiec Wandy, dwory w Branicach czy Ruszczy, forty Twierdzy Kraków – to tylko przykłady nowohuckich zabytków znacznie starszych niż sama dzielnica. Co się stało z miejscowościami, na których terenach powstała Nowa Huta? Kto ją budował? Jakie wydarzenia szczególnie zapisały się w dziejach tej części Krakowa? Odpowiedzi na te i wiele innych pytań będzie można uzyskać podczas spotkania.
Słowa kluczowe: Wanda, Klasztor w Mogile, Dworek Matejki, budowa Nowej Huty, Solidarność

• OBJAZD PO DWORACH I PAŁACACH NOWEJ HUTY

Wycieczka objazdowa
Czas trwania: 180 minut
Uwaga: organizacja autobusu we własnym zakresie. Na życzenie zamawiających jest możliwa modyfikacja trasy (tematyki) i czasu trwania wycieczki.

• edukacja historyczna
• edukacja regionalna

Gdzie znajduje się najstarszy nowohucki zabytek? Kto ufundował kościół w Ruszczy? Czy Kopiec Wandy to jedyny nowohucki kopiec? Na te i wiele innych pytań odpowiemy podczas wycieczki autokarowej na trasie: Mogiła – Pleszów – Branice – Ruszcza – Wadów – Łuczanowice – Kościelniki. Zazwyczaj odwiedzamy 3–4 z wymienionych miejscowości.
Słowa kluczowe: dwory Nowej Huty, Pałac w Kościelnikach, Dworek Matejki, Lamus w Branicach, Dwór w Ruszczy, Dwór w Wadowie, Dwór w Łuczanowicach, zespół dworsko-parkowy w Pleszowie

• ŻYCIE CODZIENNE NOWEJ HUTY W CZASACH PRL

Lekcja muzealna
Czas trwania: 60 minut

• edukacja historyczna
• edukacja regionalna

Czym był saturator? Jak długo w PRL czekano na przydział mieszkania? Jak był zorganizowany dzień życia pracownika kombinatu metalurgicznego? Jakiej muzyki słuchano kilkadziesiąt lat temu? Jak w młodości ubierali się nasi dziadkowie i rodzice? Dokąd i na jakie filmy Nowohucianie chodzili do kina? Na te i inne pytania odpowiemy podczas multimedialnej lekcji w muzeum.
Słowa kluczowe: życie codzienne w PRL

• JAK BUDOWANO MIASTO IDEALNE, CZYLI ARCHITEKTURA I URBANISTYKA NOWEJ HUTY

Lekcja muzealna
Czas trwania: 60 minut

• edukacja historyczna
• edukacja artystyczna

Czym jest socrealizm? Co oznacza „jednostka sąsiedzka”? Co wspólnego z Nową Hutą mieli amerykańscy architekci i dlaczego jest tutaj tyle bram? Na te i wiele innych pytań odpowiemy podczas multimedialnych zajęć poświęconych początkom Nowej Huty oraz najważniejszym zmianom w powojennej urbanistyce i architekturze na przykładzie historii tej dzielnicy. Uczniowie zastanowią się, jakie działania są potrzebne do stworzenia nowego miasta i jacy specjaliści są do tego niezbędni.
Słowa kluczowe: architektura Nowej Huty, Tadeusz Ptaszycki, projekt urbanistyczny, jednostka sąsiedzka

• ABC NOWEJ HUTY

Spacer miejski
Czas trwania: 120 minut
Uwaga: na życzenie zamawiających jest możliwa modyfikacja trasy (tematyki) i czasu trwania spaceru.

• edukacja historyczna
• edukacja regionalna

Zapraszamy na spacer edukacyjny po Nowej Hucie, podczas którego uczestnicy poznają historię jednej z najbardziej wyjątkowych dzielnic Krakowa, jej architekturę oraz najważniejsze punkty na mapie lokalnego dziedzictwa. Trasa prowadzi przez najstarsze osiedla, Plac Centralny, Aleję Róż, okolice Teatru Ludowego oraz wybrane miejsca związane z powstaniem i rozwojem Nowej Huty. W trakcie spaceru uczestnicy poznają charakterystyczne cechy architektury socrealistycznej i modernistycznej, dowiedzą się o okolicznościach budowy miasta, życiu codziennym jego mieszkańców oraz wydarzeniach, które tworzyły historię dzielnicy. Spacer oferuje połączenie wiedzy historycznej, architektonicznej i społecznej, pozwalając spojrzeć na Nową Hutę z różnych perspektyw.
Słowa kluczowe: historia Nowej Huty, architektura, socrealizm, modernizm, Plac Centralny, Aleja Róż, Teatr Ludowy, osiedla nowohuckie, dziedzictwo lokalne

• ROLA OPOZYCJI NOWOHUCKIEJ W HISTORII POLSKI I KRAKOWA

Lekcja muzealna dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 45–60 minut (do uzgodnienia)

• edukacja historyczna

 
Chociaż Nowa Huta była pomyślana jako wzorcowe miasto socjalistyczne i sztandarowe założenie planu sześcioletniego, jej mieszkańcy wielokrotnie sprzeciwiali się systemowi, który ją stworzył. Pierwszym wielkim buntem Nowohucian były wydarzenia z 1960 roku określane jako „walka o krzyż w Nowej Hucie”. Pod koniec lat 70. XX wieku powstała nowohucka organizacja opozycyjna – Chrześcijańska Wspólnota Ludzi Pracy – odwołująca się do tamtych wydarzeń. Dekada lat 80. przyniosła kilkadziesiąt manifestacji ulicznych oraz dwa ważne strajki – w 1981 i 1988 roku ­– a Nowa Huta uważana była wówczas za bastion Solidarności na południu Polski. Podczas lekcji uczniowie dowiedzą się, w jakich okolicznościach doszło do wyżej wspomnianych wydarzeń, poznają historię ofiar śmiertelnych stanu wojennego w Nowej Hucie i podziemne pisma, które ukazywały się na jej terenie. Lekcja ilustrowana będzie archiwalnymi materiałami fotograficznymi ze zbiorów muzeum.
Słowa kluczowe: opozycja w Nowej Hucie, Październik 1956, Krzyż Nowohucki, Solidarność

• STAN ZAGROŻENIA

Lekcja muzealna dla uczniów klas VII–VIII
Uwaga: zajęcia są realizowane na wystawie Stan zagrożenia (Os. Szkolne 37, budynek Zespołu Szkół Mechanicznych nr 3).
Czas trwania: 45 minut

• edukacja historyczna
• edukacja społeczno-obywatelska
  

Podczas lekcji uczniowie porozmawiają z prowadzącym o wspólnej dla ludzi i zwierząt potrzebie schronienia się w sytuacjach zagrożenia. Zapoznają się z zagadnieniem budowy schronów w Nowej Hucie, a także z najciekawszymi budowlami ochronnymi na świecie. Będą również mieć okazję zwiedzić oryginalny schron przeciwlotniczy z lat 50. XX wieku i zobaczyć jego charakterystyczne elementy.
Słowa kluczowe: zimna wojna, schrony na świecie, wojna atomowa, obrona cywilna

• W CIENIU ŻELAZNEJ KURTYNY

Lekcja muzealna dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 45 minut
Uwaga: zajęcia są realizowane na wystawie Schrony w Nowej Hucie – dziedzictwo zimnej wojny (Os. Szkolne 22).

• edukacja historyczna
• edukacja społeczno-obywatelska

Lekcja dotyczy zimnej wojny oraz schronów przeciwlotniczych budowanych w jej czasie na terenie Polski, w tym licznie w Nowej Hucie. Podczas zajęć uczniowie zapoznają się z historią schronów oraz rolą obrony cywilnej w okresie PRL. Dowiedzą się, jak miały wówczas wyglądać typowe budowle ochronne i obejrzą oryginalną przestrzeń schronu z lat 50. XX wieku. Wspólnie zastanowimy się też nad współczesnymi zagrożeniami i naszym do nich przygotowaniem.
Słowa kluczowe: Nowa Huta, zimna wojna, propaganda, schron, zagrożenie, obrona cywilna

• NOWA HUTA I JEJ SCHRONY

Spacer edukacyjny dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 90 minut
Uwaga: zajęcia obejmują zwiedzanie wystaw Schrony w Nowej Hucie – dziedzictwo zimnej wojny (Os. Szkolne 22) i Stan zagrożenia (Os. Szkolne 37, budynek Zespołu Szkół Mechanicznych nr 3) oraz spacer pomiędzy wystawami.

• edukacja historyczna
• edukacja społeczno-obywatelska

Na początku lat 50. XX wieku w związku z zagrożeniem zimnowojennym władze PRL przystąpiły do budowy schronów przeciwlotniczych na terenie kraju. Liczne efekty tego przedsięwzięcia można zobaczyć w Nowej Hucie. W czasie zajęć porozmawiamy o kontekście historycznym budowy schronów – o zimnej wojnie oraz o budowie Nowej Huty. Uczniowie dowiedzą się, jak miały wówczas wyglądać typowe budowle ochronne i obejrzą przestrzenie dwóch schronów z epoki. Wspólnie zastanowimy się też nad współczesnymi zagrożeniami i naszym do nich przygotowaniem.
Słowa kluczowe: Nowa Huta, zimna wojna, schron, zagrożenie, obrona cywilna

• OPERACJA MIASTO

Warsztaty edukacyjne
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
• edukacja regionalna
  

Projektowanie miasta od podstaw to operacja godna najlepszych specjalistów. W czasie zajęć uczniowie dowiedzą się, czym jest miasto i jakie warunki musi spełniać. Na przykładzie miasta Podgórza prześledzimy proces jego powstawania, poznamy najważniejsze dokumenty wydane przy okazji jego założenia, a także dowiemy się m.in. jakie budynki powinny znajdować się w każdym mieście oraz kto sprawuje w nim władzę. W części praktycznej uczniowie wcielą się w architektów biura projektowego i sami zaprojektują własne miasta, a następnie spróbują przekonać kolegów, że warto w nich zamieszkać.
Słowa kluczowe: miasto, lokacja, historia Podgórza, herb, urbanistyka

• ZAGADKOWE PODGÓRZE

Spacer edukacyjny z elementami questingu
Uwaga: prosimy zwrócić uwagę na odpowiedni ubiór (dostosowany do pogody) oraz wygodne obuwie. Część spaceru prowadzi nieutwardzoną ścieżką.
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
• edukacja regionalna
  

Stare Podgórze skrywa wiele sekretów, wciąż nierozwiązanych zagadek oraz tajemniczych miejsc. Na spacer wyruszymy z Muzeum Podgórza, przejdziemy przez Wzgórze Lasoty i dotrzemy aż do Rynku Podgórskiego. Posługując się specjalną mapą, będziemy wędrować przez najciekawsze miejsca w Podgórzu, poznamy ich historię i odpowiemy na pytania, które pozwolą nam dotrzeć do celu i rozwiązać zagadkę.
Słowa kluczowe: historia Podgórza, legendy Podgórza, urbanistyka

• W CZTERECH KĄTACH PRADZIADKÓW

Lekcja muzealna
Czas trwania: 60 minut
Uwaga: zajęcia są realizowane w sali edukacyjnej z wykorzystaniem zabytków z epoki.

• edukacja historyczna

Uczestnicy zajęć poznają realia życia XIX-wiecznej rodziny, obowiązki i przywileje każdego z domowników, codzienne oraz odświętne zwyczaje, a także sposoby na przerwanie domowej nudy. Uczniowie zapoznają się z wybranymi elementami wyposażenia dawnego mieszkania, których zastosowania mogą obecnie już tylko się domyślać, a także odkryją znajome im przedmioty, które – pomimo zmiany wyglądu na przestrzeni ponad stu lat – nadal pełnią te same funkcje i są obecne w prawie każdym współczesnym domu.
Słowa kluczowe: historia codzienności, życie codzienne, przodkowie, dawne gospodarstwo domowe

• MODOWY ZAWRÓT GŁOWY

Warsztaty edukacyjne
Czas trwania: 60 minut
Uwaga: zajęcia są realizowane w sali edukacyjnej z wykorzystaniem zabytków z epoki.

• edukacja historyczna
• edukacja artystyczna

Ewolucja mody w XIX wieku była nierozerwalnie połączona z ówczesnymi wydarzeniami dziejowymi. Dlaczego zrezygnowano z przepychu dworu Ludwika XVI? Skąd inspiracje antykiem? Jak to naprawdę było z krynoliną? Na te i wiele innych pytań odpowiemy sobie na zajęciach poświęconych modzie sprzed ok. 200 lat. Wykorzystamy ryciny modowe oraz akcesoria, takie jak elementy strojów, błyszcząca biżuteria, elegancki frak czy gustowna torebka. W trakcie warsztatów uczestnicy wykonają własne projekty strojów.
Słowa kluczowe: moda, historia mody, historia obyczajów, XIX wiek

• W RYTMIE WALCA, CZYLI BALE I ZABAWY W DAWNYM KRAKOWIE

Warsztaty edukacyjne
Czas trwania: 90 minut
Uwaga: zajęcia są realizowane w sali edukacyjnej z wykorzystaniem zabytków z epoki.

• edukacja historyczna

Ponad sto lat temu, podobnie jak współcześnie, okres karnawału był okazją do hucznych zabaw i uroczystych balów. Zarówno arystokracja, jak i mieszczanie z wielką pieczołowitością przygotowywali się do rozmaitych zabaw, bądź to w celach towarzysko-rozrywkowych, bądź… dla znalezienia dobrych kandydatów i kandydatek na męża lub żonę. W trakcie warsztatów dowiemy się m.in.: jak przygotować się do balu i co na siebie włożyć, jak wykonać modną fryzurę za pomocą lokówki, co zrobić z uszkodzoną lub ubrudzoną w czasie balu suknią, czy wachlarz służył tylko do wachlowania oraz po co pannie karnet balowy i co to właściwie jest. Uczestnicy warsztatów będą również mieli okazję stworzyć własne karnawałowe maski.
Słowa kluczowe: historia codzienności, historia zabawy, karnawał, XIX wiek, bal maskowy, kotylion

• NIE TYLKO BAL… CZYLI JAK SPĘDZANO CZAS WOLNY NA PRZEŁOMIE XIX I XX WIEKU

Warsztaty muzealne
Czas trwania: 60–75 minut
Uwaga: zajęcia są realizowane w sali edukacyjnej z wykorzystaniem zabytków z epoki.

• edukacja historyczna

Podczas zajęć dowiemy się, jak mieszkańcy dawnego Krakowa spędzali czas wolny w okresie po karnawale. Opowiemy o popularnych na przełomie XIX i XX wieku kierunkach podróży i o przywożonych z nich pamiątkach. Sprawdzimy, gdzie w Krakowie można było wybrać się na rekreacyjną przechadzkę. Dowiemy się, jakie aktywności sportowe były najpopularniejsze i gdzie je uprawiano. Zajrzymy również do koszyka piknikowego, w którym znajdziemy przedmioty umilające czas spędzany na świeżym powietrzu. Będzie to okazja do spotkania z niepowtarzalnymi zabytkami z epoki. W części warsztatowej uczniowie wykonają pocztówkę z podróży do przeszłości.
Słowa kluczowe: historia codzienności, życie codzienne, historia obyczajów

• ZIEMIA OBIECANA. STAROŻYTNY IZRAEL A WSPÓŁCZESNY IZRAEL

Lekcja muzealna
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
  

W czasie lekcji omówimy historię narodu żydowskiego, począwszy od starożytnego Izraela aż do współczesnego państwa, powstałego w 1948 roku. Nawiążemy do znanych z Biblii miejsc i postaci, takich jak: Abraham, Mojżesz, król Dawid i Salomon, Herod, Świątynia Jerozolimska. Wyjaśnione zostaną pojęcia: Kanaan, Erec Izrael, Syjon, Palestyna, Mandat Palestyny, diaspora. Opowiemy także o dwóch największych izraelskich miastach: Jerozolimie – nazywanej miastem trzech religii – i Tel Awiwie – nowoczesnym mieście o polskich korzeniach.
Słowa kluczowe: Syjon, Izrael, Jerozolima, diaspora

• BOGACTWO TRADYCJI – ZWYCZAJE ŚWIĄTECZNE

Lekcja interaktywna na wystawie
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna

Podczas lekcji omawiane są zasady judaizmu oraz przedmioty związane z kultem religijnym stanowiące wyposażenie synagogi (np. zwój Tory) i domu. Uczestnicy poznają męski ubiór modlitewny – tałes (szal modlitewny) i tefilin (kostki modlitewne) – oraz tradycyjne męskie i kobiece stroje żydowskie, a także ich symboliczne znaczenie. W synagodze mężczyzn (główna sala modlitewna) prezentowane są najważniejsze święta religijnego kalendarza żydowskiego, takie jak: Szabat, Chanuka, Purim, Pesach.
Słowa kluczowe: Tora, synagoga, tradycja, kalendarz i strój żydowski

• DOM – CEREMONIE ŻYCIA RODZINNEGO

Lekcja interaktywna na wystawie Dzieje i kultura Żydów krakowskich
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
  

Tematem lekcji są ceremonie życia rodzinnego Żydów: obrzędy związane z narodzinami dziecka, ceremonia zaślubin, zwyczaje pogrzebowe, a także zagadnienia związane z życiem codziennym, takie jak kuchnia żydowska, nauka w chederze (szkole religijnej), małżeństwo oraz tradycyjny strój żydowski. Podczas zajęć omawiamy również podstawowe zasady judaizmu oraz najważniejsze przedmioty kultu religijnego (Tora, menora, mezuza).
Słowa kluczowe: życie codzienne rodziny żydowskiej, koszerność, bar micwa, tałes, ketuba, mezuza

• JUDAIZM – PODSTAWY RELIGII NARODOWEJ ŻYDÓW

Lekcja interaktywna na wystawie Dzieje i kultura Żydów krakowskich dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
  

Lekcja wprowadza uczniów w świat monoteistycznej religii narodowej Żydów. W trakcie zajęć wyjaśnimy pojęcia Pisma Świętego (kanon Biblii Hebrajskiej – Tanach, Tora) oraz funkcje i wyposażenie budynków sakralnych – Świątyni Jerozolimskiej i synagogi. Omówimy również wybrane tradycyjne święta żydowskie. Podczas zajęć uczniowie będą także mieli okazję zobaczyć przykłady kultury materialnej Żydów, np. zwój Tory, mezuzę, elementy męskiego stroju modlitewnego (tałes, tefilin). Lekcja ma charakter interaktywny i obejmuje wykorzystanie pomocy naukowych oraz zwiedzanie Starej Synagogi jako przykładu tradycyjnego domu modlitwy.
Słowa kluczowe: Tanach, Biblia, dekalog, prawo

• HISTORIA ŻYDÓW W POLSCE – OBRAZKI Z HISTORII

Lekcja muzealna dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
  

Podczas lekcji omawiane są następujące zagadnienia: przyczyny pojawienia się osadnictwa Żydów w Polsce, miastotwórcza rola Żydów, ich zawody i zajęcia, przywileje nadawane Żydom przez panujących, organizacja wewnętrzna gmin żydowskich, złoty wiek Żydów polskich, czasy upadku, Żydzi na ziemiach polskich pod zaborami, udział w walkach o niepodległość Polski, asymilacja na przykładzie Krakowa, Żydzi w życiu samorządowym, gospodarczym, politycznym, kulturalnym miast (np. Kraków, Warszawa, Lublin) w okresie międzywojennym.
Słowa kluczowe: Polin, kahał, Kazimierz Wielki, Sejm Czterech Ziem

• LOSZN-KOJDESZ I MAME-LOSZN. O JĘZYKU HEBRAJSKIM I JĘZYKU JIDISZ

Warsztaty muzealne dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 120 minut

• edukacja językowa
• edukacja historyczna
  

Podczas zajęć scharakteryzujemy język jidysz i język hebrajski. Zaprezentowane zostaną różnice pomiędzy tymi językami, a także różnice pomiędzy biblijnym i współczesnym hebrajskim. Zapoznamy się z brzmieniem języków żydowskich na przykładzie muzyki tradycyjnej i współczesnej. Prowadzący razem z uczestnikami wskażą wpływy tych dwóch języków na język polski i odwrotnie. Na lekcji zaprezentowany zostanie także zwój Tory i omówimy sposób jego powstawania. Uczestnicy poznają podstawy alfabetu hebrajskiego, aby samodzielnie zapisać swoje imię.
Słowa kluczowe: pismo, język, jidysz, hebrajski, alfabet

• MACHABEUSZE SPORTU. ŻYDOWSKIE KLUBY SPORTOWE W KRAKOWIE

Lekcja muzealna dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
• edukacja regionalna
  

Uczestnicy zajęć poznają życie sportowe krakowskich Żydów przed II wojną światową. Zostaną przywołani najbardziej zasłużeni żydowscy sportowcy, tacy jak piłkarz Leon Sperling, pływak i piłkarz wodny Juliusz Ritterman, sprinterka Maryla Freiwald, narciarz Henryk Mueckenbrunn i wielu innych. Zaprezentujemy także kluby żydowskie, ich sekcje sportowe oraz obiekty sportowe. Kilka tysięcy zawodniczek i zawodników z ponad 20 żydowskich klubów Krakowa z powodzeniem rywalizowało z zawodnikami polskimi w takich dyscyplinach jak boks, tenis ziemny, tenis stołowy czy lekkoatletyka. Sportowcy ci reprezentowali również Polskę na zainaugurowanych w 1932 roku w Tel Awiwie Igrzyskach Makkabejskich, które wygrali. Punktem kulminacyjnym żydowskiego ruchu sportowego w Polsce przed II wojną światową były Zimowe Igrzyska Makkabi zorganizowane w Zakopanem w 1933 roku, również wygrane przez reprezentację polskich Żydów.
Słowa kluczowe: sport, Makkabi, Makkabiada, żydowski klub sportowy, żydowskie towarzystwo gimnastyczne, żydowskie towarzystwo sportowe

• CO KRYJE SKRZYNIA ? PO CO PANNIE KORONA?

Warsztaty z elementami questingu
Czas trwania: 60–75 minut
Uwaga: zajęcia dostępne również w języku angielskim.

• edukacja artystyczna
• edukacja regionalna
  

Uczestnicy będą mogli nie tylko zwiedzić Rydlówkę, dowiadując się, co to za miejsce i z jakimi wydarzeniami się wiąże, ale przede wszystkim odkryć jej różne tajemnice. Uwaga uczniów skoncentruje się na najsłynniejszym polskim weselu. Porozmawiamy o zwyczajach i obrzędach weselnych. Uczestnicy odkryją, dlaczego kiedyś panna młoda płakała, czym była korona kwietna, a czym czepiec oraz co cennego skrywała skrzynia krakowska. Wspólnie zaśpiewamy i może nawet zatańczymy podczas odtwarzania zabaw weselnych.
Słowa kluczowe: folklor, zwyczaje, obrzędy, wieś, Młoda Polska

• GRA O ARTEFAKT

Lekcja interaktywna
Czas trwania: 120 minut

• edukacja artystyczna
• edukacja regionalna
  
  

Czy Thesaurus Cracoviensis, czyli współczesny Krakowski Skarbiec, w którym przechowywane są muzealne artefakty, może pełnić funkcję ogromnej planszy do gry? Ależ tak! Podczas zajęć podzieleni na drużyny uczniowie rozegrają tu grę, która dotyczyć będzie kolekcji – bractw cechowych, teatraliów, militariów, kultury materialnej, folkloru i tradycji Krakowa. Poprawne odpowiedzi i prawidłowo wykonane zadania nagrodzimy wydrukami artefaktów, a wiedza, którą zdobędą uczestnicy, będzie bezcenna!
Słowa kluczowe: artefakt, kolekcja, muzeum, kolekcje, chronologia

• CZEŚĆ! NAZYWAM SIĘ THESAURUS…
  

Lekcja interaktywna
Czas trwania: 90 minut

• edukacja artystyczna
• edukacja polonistyczna
• edukacja historyczna
  

Muzealne magazyny są pełne niezwykłych artefaktów, a każdy z nich ma swój niepowtarzalny „życiorys”. W przestrzeniach skarbca muzeum gromadzi i przechowuje wiele kolekcji. Na zajęciach uczestnicy poznają historie wybranych muzealiów jako przedstawicieli poszczególnych kolekcji (np. militariów, malarstwa, tkanin, judaików, teatraliów i rzemiosła cechowego), a także sposób ich przechowywania jako obiektów zabytkowych. Zadaniem uczniów będzie samodzielna analiza wybranego eksponatu połączona z próbą naszkicowania jego „życiorysu” – zastosowania, użyteczności oraz osobistych emocji i refleksji, które ten obiekt w nich wywołuje. Szczegóły zostaną ustalone przy zamówieniu lekcji.
Słowa kluczowe: artefakt, magazyn zbiorów, działa sztuki, kolekcje, chronologia, muzealium

• SKARBIEC OD KUCHNI

Lekcja muzealna
Czas trwania: 90 minut

• edukacja artystyczna
  edukacja historyczna
  

Oddział Thesaurus Cracoviensis (Skarbiec Krakowa) to trzy poziomy pomieszczeń przeznaczonych do przechowywania zgromadzonych przez Muzeum Krakowa artefaktów oraz jeden poziom dedykowany Działowi Konserwacji (znajdują się tu Pracownie Konserwacji: metalu, szopek, mebli i rzemiosła artystycznego, papieru, tkanin oraz malarstwa). W ramach zajęć zrealizujemy dwa tematy w systemie rotacyjnym: po części magazynowej oprowadzi pracownik tego działu, a ponadto uczestnicy odwiedzą Pracownie Konserwacji i wybrana pracownia poprowadzi warsztaty. Szczegóły zostaną uzgodnione przy zamówieniu lekcji.
Słowa kluczowe: zbiory, konserwacja, bezpieczeństwo zbiorów, kolekcje, muzealium

• SPOTKANIE Z KONSERWATOREM DZIEŁ SZTUKI

Warsztaty edukacyjne dla uczniów klas VI–VIII
Czas trwania: 120 minut
Uwaga: opiekun grupy ma do wyboru dwa z sześciu proponowanych poniżej bloków tematycznych.

• edukacja artystyczna

Zajęcia będą realizowane w podziale na dwie podgrupy, w systemie rotacyjnym (dwa tematy po około 45 min). Warsztaty prowadzą specjaliści z Pracowni Konserwacji Muzeum Krakowa. Podczas zajęć uczestnicy odwiedzają Pracownie Konserwacji, a w ramach wybranych warsztatów poznają zagadnienia, z którymi mierzą się konserwatorzy w swojej pracy.

1. W pracowni konserwacji tkanin
W trakcie zajęć uczniowie zapoznają się z podstawowymi rodzajami zdobień tkanin, takimi jak hafty, aplikacje i malowidła. Omówione zostaną tradycyjne techniki ich tworzenia oraz wykorzystywane materiały. Podczas wizyty w pracowni uczestnicy obejrzą narzędzia i urządzenia stosowane przez konserwatorów. W części praktycznej wykonamy próbki haftu.

2. W pracowni konserwacji szopek
W trakcie zajęć uczniowie zapoznają się z elementami konstrukcji szopki w oparciu o wybrany przykład z kolekcji Muzeum Krakowa. Zostaną zaprezentowane podstawowe techniki i materiały wykorzystywane do budowy szopek, ich konstrukcji, zdobień oraz konserwacji. W części praktycznej wykonamy element szopki wraz ze zdobieniami.

3. W pracowni konserwacji papieru
W trakcie zajęć uczniowie zapoznają się z budową książki. Poznają także szczegóły pracy introligatora: kolejne etapy przygotowania okładki, składania i szycia stron, a także zastosowanie narzędzi, takich jak szywnica, prasa ręczna i kostka introligatorska. W części praktycznej wykonamy jedno z dwóch zadań (do wyboru w trakcie zamawiania warsztatu) – notes lub ozdobny papier (w tym przypadku do odbioru w umówionym terminie).

4. W pracowni konserwacji metalu
Podczas zajęć uczestnicy zapoznają się z trudną, lecz fascynującą dziedziną sztuki, jaką jest metaloplastyka. W części teoretycznej zostaną omówione rodzaje metali, ich stopy i właściwości plastyczne, a także wyzwania, z jakimi muszą się mierzyć konserwatorzy metalu. W części praktycznej znajdzie się pokaz wykonania kopii monety z żywicy epoksydowej.

5. W pracowni konserwacji mebli i rzeźby
Podczas zajęć uczestnikom zostanie przybliżona krótka historia sztuki pozłotniczej oraz rodzaje materiałów i technik stosowanych w tej dziedzinie na przestrzeni wieków. Uczniowie będą mieli okazję poznać mozolny i czasochłonny proces rekonstrukcji obiektu, realizowany zanim zostanie on poddany złoceniu. W części praktycznej wykonamy złocenia szlagmetalem.

6. W pracowni konserwacji malarstwa
Podczas zajęć uczestnicy poznają wybrane techniki malarskie oraz rodzaje związanych z nimi podłoży. Omówione zostaną materiały i narzędzia stosowane przez konserwatorów malarstwa, a także zasady ekspozycji i przechowywania obrazów. W części praktycznej zajmiemy się przygotowaniem podłoży do różnych technik malarskich.

Słowa kluczowe: konserwacja, techniki artystyczne, sztuka, kolekcje

• WILCZE TROPY – ŚLADEM GEN. ROBERTA BADEN-POWELLA

Gra terenowa
Czas trwania: 60 minut

• edukacja historyczna
• edukacja społeczno-obywatelska
  

Zapraszamy do udziału w grze terenowej szlakiem przygód gen. Roberta Baden-Powella, założyciela skautingu. Eksplorując otoczenie jugowickiego fortu, śledząc mapę i rozwiązując różnorakie zadania, uczestnicy dowiedzą się, jak powstał skauting, co wspólnego miał Bi-Pi z wilkiem i hipopotamem, dlaczego skauci witają się lewą ręką oraz co oznacza słowo Jamboree. Zapraszamy do wspólnej przygody pełnej emocji i dobrej zabawy!
Słowa kluczowe: skauting, Robert Baden-Powell, wojny burskie, kolonializm, wychowanie młodzieży

• TAJEMNICE FORTU 52A JUGOWICE

Spacer edukacyjny
Czas trwania: 75 minut

• edukacja historyczna
  

W trakcie spaceru uczestnicy poznają historię Fortu nr 52a Jugowice. Dowiedzą się, czym był fort pancerny z końca XIX wieku i dlaczego został ulokowany w tym właśnie miejscu. Zaprezentowane zostanie odrestaurowane wnętrze obiektu, pomieszczenia przeznaczone na koszary, wieżyczki strzelnicze oraz tzw. ściana narażona. Uczniowie dowiedzą się także, jak wyglądały realia stacjonowania załogi w forcie w okresie wojennym i pokojowym. Poznają ponadto losy obiektu po oddaniu go do użytku cywilnego oraz historię jego rewitalizacji.
Słowa kluczowe: Twierdza Kraków, armia Austro-Węgier, fort pancerny, architektura forteczna, Fort nr 52a Jugowice

• ŻYCIE CODZIENNE ŻOŁNIERZY C.K. TWIERDZY KRAKÓW

Lekcja muzealna
Czas trwania: 60 minut

• edukacja historyczna
• edukacja społeczno-obywatelska

W trakcie zajęć uczestnicy dowiedzą się, dlaczego w XIX-wiecznym Krakowie stacjonowali żołnierze należący do armii austro-węgierskiej, gdzie mieszkali oni w czasie pokoju, a gdzie w trakcie wojny, gdzie ćwiczyli swoje umiejętności i do jakich należeli formacji. Opowiemy również, jak wyglądały ich mundury, wyposażenie i broń, czym było zaplecze twierdzy i co z jego bogatego zasobu zachowało się do dnia dzisiejszego. Poznamy Szkołę Kadetów Piechoty w Łobzowie, Koszary im. Arcyksięcia Rudolfa i Koszary im. Cesarza Franciszka Józefa, gmach szpitala garnizonowego na Wawelu, arsenał, prochownię, piekarnię forteczną oraz wiele innych ciekawych miejsc. Ilustracją do omawianej tematyki będą materiały w postaci historycznych map, schematów, zdjęć archiwalnych i współczesnych, a także rekonstrukcje cyfrowe. Zajęcia są w całości realizowane w odrestaurowanym Forcie nr 52a Jugowice, stanowiącym część Twierdzy Kraków.
Słowa kluczowe: Twierdza Kraków, armia Austro-Węgier, architektura forteczna, Kraków na przełomie XIX i XX wieku

• WIELKA WOJNA U WRÓT KRAKOWSKIEJ TWIERDZY

Lekcja muzealna
Czas trwania: 60 minut

• edukacja historyczna
• edukacja społeczno-obywatelska
  

W trakcie lekcji uczestnicy poznają przebieg działań wojennych podczas bitwy o Kraków w listopadzie i grudniu 1914 roku. Dowiedzą się także, jakie działania były podejmowane na tyłach frontu – jak przebiegała ewakuacja ludności cywilnej, pomoc rannym i jak funkcjonowały szpitale. Opowiemy również o tym, gdzie zatrzymała się ofensywa rosyjska, co działo się z jeńcami wojennymi oraz gdzie chowano poległych żołnierzy. Odszukamy na mapie wzgórze Kaim i dowiemy się, o czym przypomina znajdujący się na nim obelisk. Zajęcia zostaną zilustrowane materiałami w postaci map, schematów, a także zdjęć archiwalnych i współczesnych.
Słowa kluczowe: Twierdza Kraków, I wojna światowa, bitwa o Kraków, armia Austro-Węgier, ludność cywilna

• HISTORIA HARCERSTWA W PIGUŁCE

Lekcja muzealna
Czas trwania: 75 minut

• edukacja historyczna
  

Wystawa Harcerskie ścieżki opowiada o fenomenie i dziejach ruchu harcerskiego w Polsce. Uczestnicy dowiedzą się, czym był skauting oraz jak trafił na ziemie polskie, kim byli Robert Baden-Powell, Olga i Andrzej Małkowscy czy Kazimierz Lutosławski. Poznają bogatą historię ruchu harcerskiego, jego tradycję i metodykę. zobaczą również, jak harcerze pracują obecnie, co ciekawego robią, ile organizacji znajduje się pod patronatem prezydenta i czym się one między sobą różnią. Zajęcia są dedykowane szczególnie osobom, które nie miały doświadczenia z harcerstwem.
Słowa kluczowe: harcerstwo, wychowanie młodzieży, Olga i Andrzej Małkowscy, niepodległość, II wojna światowa, PRL, Solidarność

• SKAUTING PLUS NIEPODLEGŁOŚĆ

Lekcja muzealna
Czas trwania: 60 minut

• edukacja historyczna
  

Założyciel polskiego harcerstwa Andrzej Małkowski powiedział kiedyś, że „harcerstwo to skauting plus niepodległość”. Harcerze od samego początku istnienia ruchu angażowali się w walki o odrodzenie państwa polskiego, a ich działania przybrały na sile wraz z wybuchem I wojny światowej. Służyli w Legionach i Polskiej Organizacji Wojskowej. Pełnili służbę pomocniczą, a także prowadzili szpitale, opiekując się zarówno żołnierzami, jak i cywilami. Od 1918 roku wstępowali do samoobron, Armii Ochotniczej i Straży Granicznej. Brali udział w rozbrajaniu armii zaborczych, agitacji na rzecz plebiscytów o przynależność terenów spornych do Polski, w powstaniu wielkopolskim i powstaniach śląskich oraz w wojnie polsko-bolszewickiej. Ramy czasowe zagadnień poruszanych na zajęciach obejmują lata 1914–1921. W czasie lekcji zostaną wykorzystane zdjęcia i materiały archiwalne.
Słowa kluczowe: harcerstwo, niepodległość, wojna polsko-bolszewicka, Legiony Polskie, powstanie wielkopolskie, powstania śląskie

• „SZKOŁA ZA LASEM”, CZYLI HARCERSTWO W OKUPOWANEJ POLSCE

Lekcja muzealna
Czas trwania: 60 minut

• edukacja historyczna
• edukacja polonistyczna
  

W czasie lekcji uczniowie przypomną sobie najważniejsze wydarzenia II wojny światowej, a także poznają lokalną historię z perspektywy harcerzy. Zajęcia odbywają się na wystawie Harcerskie ścieżki, gdzie z pomocą muzealnych eksponatów cofniemy się w czasie do okresu okupacji. Uczestnicy usłyszą opowieści o Szarych Szeregach i Związku Koniczyn. Poznają zarówno historie znane z książki Kamienie na szaniec Aleksandra Kamińskiego, jak i inne – np. dotyczące akcji „Koppe”. Zwrócimy uwagę zwłaszcza na działalność krakowskich harcerzy i historię podgórskiego plutonu „Alicja”. Wyjaśnimy również, czym był „Goniec Krakowski”. W czasie lekcji zostaną wykorzystane zdjęcia i materiały archiwalne.
Słowa kluczowe: II wojna światowa, Szare Szeregi, Związek Koniczyn, Armia Krajowa, konspiracja, harcerstwo, Kamienie na szaniec

• BYĆ JAK ALEK, RUDY I ZOŚKA…

Warsztaty edukacyjne dla uczniów klas VII–VIII
Czas trwania: 60 minut

• edukacja historyczna
• edukacja polonistyczna

Podstawą lekcji jest analiza działalności konspiracyjnej młodzieży w czasie II wojny światowej na przykładzie Szarych Szeregów oraz ich literackiego obrazu w lekturze Kamienie na szaniec Aleksandra Kamińskiego. Uczniowie zaznajomią się z różnymi formami działalności konspiracyjnej oraz pojęciami, takimi jak akcja sabotażowa, dywersyjna i zbrojna. Analizując postawy bohaterów lektury, uczestnicy zajęć poznają system wartości, którym kierowała się młodzież w warunkach okupacji. W kontekście historycznym uświadomią sobie znaczenie wartości, takich jak odwaga, lojalność, odpowiedzialność, przyjaźń i poświęcenie. Centralnym elementem warsztatów będzie stworzenie mapy pamięci i wartości Szarych Szeregów, która łączy fakty historyczne, działania konspiracyjne oraz refleksję nad postawami moralnymi bohaterów. Zajęcia łączą elementy historii, edukacji obywatelskiej oraz pracy z tekstem literackim, prowadząc uczniów od wiedzy faktograficznej do refleksji nad znaczeniem wartości w życiu jednostki i społeczeństwa.
Słowa kluczowe: II wojna światowa, Szare Szeregi, Kamienie na szaniec, konspiracja, postawy etyczne

• W DOBRYM STYLU – ROMANIZM I GOTYK

Spacer edukacyjny
Czas trwania: 90 minut

• edukacja artystyczna
• edukacja regionalna

Choć średniowiecze minęło wieki temu, to powstałe wówczas dzieła przetrwały próbę czasu i możemy je podziwiać do dziś. Na ziemiach polskich, więc i w Krakowie, zachowało się wiele przykładów dawnego budownictwa. W średniowieczu wykształciły się dwa wielkie style architektoniczne – romanizm i gotyk. Sztuka romańska triumfowała na terenie Francji i Niemiec. Kościoły pełniły wówczas nie tylko rolę sakralną, ale były także schronieniem dla mieszkańców podczas licznych najazdów. Dlatego właśnie w budownictwie romańskim królowały solidne kamienne mury, wąskie otwory okienne czy masywne wieże. Z kolei sztuka gotycka zamieniła kamień na cegłę, a małe okna na wielkie ostrołukowe przestrzenie wypełnione kolorowymi witrażami. Zapraszamy na spacer, podczas którego zobaczymy najlepsze przykłady romanizmu i gotyku, jakie zachowały się w Krakowie. Na naszej trasie znajdą się kościoły, obiekty miejskie i budynki uniwersyteckie. Wspólnie odkryjemy tajniki dawnej architektury i wyjaśnimy pojęcia, takie jak biforium, pinakiel czy maswerk.
Słowa kluczowe: romanizm, biforium, gotyk, Kazimierz Wielki, św. Wojciech, średniowiecze, Kościół Mariacki, witraż, maswerk, pinakiel, Collegium Maius

• W DOBRYM STYLU – RENESANS

Spacer edukacyjny
Czas trwania: 90 minut

• edukacja artystyczna
• edukacja regionalna

Epoka renesansu to czas rozwoju nauki i kultury, wielkich odkryć geograficznych oraz humanizmu – czas, kiedy w centrum zainteresowań znalazł się człowiek. To także moment odrodzenia sztuki, która poszukiwała wzorców w świecie antycznym. Renesans rozkwitł w Italii i stamtąd właśnie dotarł do Krakowa. Wszak w XVI wieku na tronie polskim zasiadła Bona Sforza, która pochodziła z włoskiego miasta Bari. Nic więc dziwnego, że najlepszych przykładów architektury renesansowej należy szukać na Wzgórzu Wawelskim. To tam możemy podziwiać wielki arkadowy dziedziniec, który pamięta czasy ostatnich Jagiellonów. Tam również znajduje się pierwsza na ziemiach polskich królewska kaplica grobowa. Zapraszamy na spacer, podczas którego odwiedzimy Wawel i wejdziemy w ulicę Kanoniczą, by zobaczyć wspaniałe renesansowe kamienice i założenia pałaców miejskich. Odwiedzimy także Rynek Główny. Odkryjemy tajniki renesansowej sztuki i wyjaśnimy pojęcia, takie jak panoplium, kopuła czy maszkaron.
Słowa kluczowe: renesans, kamienica, maszkaron, arabeska, Zygmunt Stary, panoplium, kopuła, maszkaron

• W DOBRYM STYLU – BAROK

Spacer edukacyjny
Czas trwania: 90 minut

• edukacja artystyczna
• edukacja regionalna

Za ojczyznę stylu barokowego uznaje się Włochy. Po uporządkowanym, nawiązującym do antyku renesansie przyszedł czas na twórczość pełną dynamiki i nieregularnych form, sztukę, która miała fascynować i zaskakiwać jednocześnie. Barok w architekturze i sztuce wkroczył także do Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Zdobył dwór królewski, odmienił wnętrza świątyń, nasycił wzniosłością miejskie ulice, kamienicom nadał dostojny charakter, a publiczne budowle i magnackie pałace napełnił bogactwem i przepychem. W Krakowie najbardziej znamienite przykłady stylu barokowego odnajdziemy w Kolegiacie św. Anny, w Kościele św. św. Piotra i Pawła, na Kleparzu, Salwatorze, a nawet prastarym Wzgórzu Wawelskim. Oglądając arcydzieła barokowej architektury i sztuki Krakowa, poznamy genezę tego stylu, nauczymy się rozpoznawać jego charakterystyczne elementy, a także zaznajomimy się ze znakomitymi artystami i ideami, którym podporządkowali swoją twórczość. Wspólnie odkryjemy tajniki barokowej architektury i poznamy pojęcia takie, jak stiuk, danse macabre czy iluzja.
Słowa kluczowe: style w sztuce, barok, kontrreformacja, sarmatyzm, mistycyzm, architektura, vanitas, danse macabre, stiuk, putto, iluzja

JESIEŃ

• ROBIMY KOTYLIONY, CZYLI WARSZTATY W BARWACH BIAŁO-CZERWONYCH

Warsztaty plastyczne
Pałac Krzysztofory
Czas trwania: 90 minut

• edukacja artystyczna
• edukacja historyczna

Podczas warsztatów uczestnicy poznają tło historyczne wydarzeń związanych z odrodzeniem się państwa polskiego w 1918 roku, ze szczególnym uwzględnieniem Krakowa, oraz ważne w tym procesie postaci, m.in. Józefa Piłsudskiego i Antoniego Stawarza. Uczniowie mają również okazję obejrzeć wybrane eksponaty ze zbiorów Muzeum Krakowa nawiązujące do tematu spotkania. W części praktycznej wykonujemy kokardy narodowe, które są jednym z patriotycznych symboli Polaków. Warsztaty pozwalają na poznanie najważniejszych polskich tradycji narodowo-patriotycznych, a tym samym kształtują postawę świadomego obywatela.
Słowa kluczowe: niepodległość, zabory, Legiony Polskie, Józef Piłsudski, piechota, ułani, kokarda narodowa, mundury, Antoni Stawarz

• Z PODGÓRZA DO NIEPODLEGŁOŚCI

Lekcja muzealna
Muzeum Podgórza
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
• edukacja regionalna

31 października 1918 roku żołnierze polscy pod dowództwem porucznika Antoniego Stawarza rozbroili oddziały austriackie w Podgórzu, a następnie przemaszerowali w kierunku Rynku Głównego w Krakowie, niosąc mieszkańcom upragnioną niepodległość. Miasto, przystrojone z tej okazji w biało-czerwone flagi, jako pierwsze w Polsce odzyskało wolność. Podczas zajęć przyjrzymy się początkom I wojny światowej, siłom, które brały w niej udział, oraz opowiemy o kulisach i konsekwencjach buntu w podgórskich koszarach. Zapewniamy, że jest to opowieść godna dobrego filmu!
Słowa kluczowe: niepodległość, I wojna światowa, zabory, święto narodowe, odzyskanie niepodległości

ZIMA

• SZOPKA KRAKOWSKA

Warsztaty plastyczne dla uczniów klas IV–VI
Pałac Krzysztofory
Czas trwania: 90 minut
Uwaga: zajęcia są prowadzone w czasie otwarcia pokonkursowej wystawy szopek krakowskich.

• edukacja artystyczna
• edukacja regionalna

Tradycja budowania szopki krakowskiej – inspirowanego miejską architekturą „pałacyku” z drewna i staniolu – wywodzi się z przedmieść Krakowa. Tamtejsi murarze i robotnicy budowlani tworzyli szopki bożonarodzeniowe, z którymi odwiedzali później mieszczańskie domy, odgrywając jasełka. Podczas warsztatów uczniowie zapoznają się z historią oraz kolejnymi etapami budowy szopki krakowskiej, a także charakterystycznymi metodami i technikami jej powstawania. W drugiej części zajęć uczestnicy zaprojektują własną szopkę, twórczo przetwarzając zdobytą uprzednio wiedzę i wykorzystując, w zależności od wieku, różne techniki i metody pracy twórczej.
Słowa kluczowe: tradycja, folklor, szopka krakowska, Konkurs Szopek Krakowskich, szopkarz

• NOWY ROK DRZEW

Warsztaty edukacyjne
Stara Synagoga
Czas trwania: 90 minut
Uwaga: zajęcia są prowadzone w okresie styczeń–luty.

• edukacja przyrodnicza i ekologiczna
• edukacja językowa

W tradycji żydowskiej są cztery daty, które określa się mianem Nowego Roku. Jedna z nich przypada na przełomie stycznia i lutego, kiedy w Izraelu rozpoczyna się pora deszczowa, rusza wegetacja roślin, a w drzewach zaczynają krążyć życiodajne soki. W tym czasie Żydzi obchodzą święto Tu Bi Szwat, zwane Nowym Rokiem Drzew. Podczas warsztatów uczestnicy stworzą drzewo przestrzenne i zapoznają się z zaczerpniętą z tradycji żydowskiej symboliką wybranych drzew i owoców. Starsi uczniowie, za pomocą metody twórczej Celestyna Freineta, ułożą opowiadania inspirowane biblijną symboliką i ciekawostkami z książki leśnika Petera Wohllebena Sekretne życie drzew. Uczestnicy zajęć będą też mogli degustować owoce i nasiona charakterystyczne dla Ziemi Izraela, takie jak daktyle, mandarynki, oliwki, figi, granaty czy migdały.
Słowa kluczowe: judaizm, kalendarz żydowski, święta, ekologia

WIOSNA

• ŚWIĄTECZNY KOGEL-MOGEL, CZYLI WIELKANOC PO KRAKOWSKU

Warsztaty edukacyjne dla uczniów klas IV–VI
Pałac Krzysztofory
Czas trwania: 90 minut
Uwaga: warsztaty są prowadzone w okresie Świąt Wielkanocnych.

• edukacja artystyczna
• edukacja regionalna

W trakcie zajęć uczniowie poznają różnorodność zwyczajów i obrzędów związanych ze świętami Wielkiejnocy, począwszy od Niedzieli Palmowej, przez obchody Wielkiego Tygodnia, po zwierzyniecki odpust Emaus i prasłowiańską Rękawkę pod Kopcem Krakusa. Uczestnicy warsztatów dowiadują się również, kim są pucheroki i mają możliwość przymierzenia pucherokowej czapki. W części praktycznej uczniowie wykonują prace plastyczne – ozdabiają jajka wielkanocne.
Słowa kluczowe: Wielkanoc, tradycja, pucheroki, Emaus, Rękawka, pisanki

• ROBIMY KOTYLIONY, CZYLI WARSZTATY W BARWACH BIAŁO-CZERWONYCH

Warsztaty plastyczne
Pałac Krzysztofory
Czas trwania: 90 minut

• edukacja historyczna
• edukacja artystyczna

Podczas warsztatów uczestnicy poznają tło historyczne wydarzeń związanych z odrodzeniem się państwa polskiego w 1918 roku, ze szczególnym uwzględnieniem Krakowa, oraz ważne w tym procesie postaci, m.in. Józefa Piłsudskiego i Antoniego Stawarza. Uczniowie mają również okazję obejrzeć wybrane eksponaty ze zbiorów Muzeum Krakowa nawiązujące do tematu spotkania. W części praktycznej wykonujemy kokardy narodowe, które są jednym z patriotycznych symboli Polaków. Warsztaty pozwalają na poznanie najważniejszych polskich tradycji narodowo-patriotycznych, a tym samym kształtują postawę świadomego obywatela.
Słowa kluczowe: niepodległość, zabory, Legiony Polskie, Józef Piłsudski, piechota, ułani, kokarda narodowa, mundury, Antoni Stawarz

• TADEUSZ KOŚCIUSZKO – ŻOŁNIERZ WOLNOŚCI

Lekcja muzealna
Pałac Krzysztofory
Czas trwania: ok. 60 minut

• edukacja historyczna

Tadeusz Kościuszko przysięgał na krakowskim rynku walczyć w obronie Rzeczypospolitej 24 marca 1794 roku. Ten akt był jednocześnie początkiem insurekcji kościuszkowskiej. W związku z rocznicą przysięgi Kościuszki podczas lekcji przybliżymy postać naszego bohatera oraz zaprezentujemy pamiątki i repliki mundurów z okresu insurekcji zgromadzone przez Muzeum Krakowa w przestrzeni wystawy stałej Kraków od początku, bez końca.
Słowa kluczowe: Tadeusz Kościuszko, insurekcja kościuszkowska, Józef Wodzicki, walka o niepodległość

• ŚLADAMI TADEUSZA KOŚCIUSZKI

Spacer edukacyjny
Pałac Krzysztofory
Czas trwania: ok. 60 minut

• edukacja historyczna
• edukacja regionalna

Za sprawą przysięgi Tadeusza Kościuszki na Rynku Głównym, złożonej 24 marca 1794 roku, Kraków stał się miejscem symbolicznego wybuchu insurekcji. W związku z rocznicą przysięgi, która zapoczątkowało walkę powstańców w obronie Rzeczypospolitej, udamy się śladami Tadeusza Kościuszki wokół krakowskiego Starego Miasta. Spacer rozpocznie się w Pałacu Krzysztofory i poprzez Rynek Główny poprowadzi miejscami związanymi z naszym bohaterem narodowym. Po drodze przedstawione będą szczegóły wydarzeń 1794 roku.
Słowa kluczowe: Rynek Główny, Kamienica Szara, Wieża Ratuszowa, przysięga Kościuszki, ul. Loretańska, Kamienica Pod Orłem